Вы тут

Як беларускі парламент выконвае дыпламатычную місію


У чым рэальная роля парламенцкай дыпламатыі? Дзякуючы чаму летняя сесія Парламенцкай асамблеі АБСЕ пройдзе менавіта ў беларускай сталіцы? Ці ў поўнай меры нашы парламентарыі выкарыстоўваюць свой дыпламатычны патэнцыял? Гэтыя пытанні абмеркавалі падчас круглага стала «Магчымасці і перспектывы парламенцкай дыпламатыі», які прайшоў у рэдакцыі газеты «Звязда».


Да нас завіталі: Валерый Варанецкі, старшыня Пастаяннай камісіі Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу па міжнародных справах; Сяргей Рахманаў, старшыня Пастаяннай камісіі Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу па міжнародных справах і нацыянальнай бяспецы; Галіна Філіповіч, член Пастаяннай камісіі Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу па дзяржаўным будаўніцтве, мясцовым самакіраванні і рэгламенце; Вольга Лазоркіна, кандыдат гістарычных навук, дацэнт кафедры дыпламатычнай і консульскай службы факультэта міжнародных адносін Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. Акрамя гэтага, была наладжана анлайн-відэасувязь у рэальным часе са Станіславам Ткачэнкам, доктарам эканамічных навук, кандыдатам гістарычных навук, прафесарам кафедры еўрапейскіх даследаванняў, кіраўніком праграмы «Дыпламатыя Расійскай Федэрацыі і замежных дзяржаў».

Валерый ВАРАНЕЦКІ: Дыпламатыя — дзейнасць, накіраваная на дасягненне знешнепалітычных мэт і задач мірнымі сродкамі. Гэта — перагаворы, канферэнцыі, сустрэчы, кансультацыі... І ў гэтым сэнсе я б не раздзяляў дыпламатыю на класічную і парламенцкую. Але разам з тым хачу сказаць, што трэба разумець: у большасці сучасных дэмакратый асноўныя кірункі і знешняй, і ўнутранай палітыкі фарміруюцца ў парламентах. Таму, калі казаць пра парламенцкую дыпламатыю, то гэта сапраўды вельмі сур'ёзная магчымасць напрамую ўзаемадзейнічаць, весці дыялог, перагаворы з калегамі з іншых краін і ставіць напрамую тыя пытанні, якія хвалююць дзяржаву. У гэтым сэнсе парламенцкая дыпламатыя можа быць больш уплывовай, адкрытай, весці да больш аператыўных рашэнняў тых ці іншых пытанняў.

Валерый Варанецкі.

Калі казаць пра Беларусь, то ў гэтыя дні без перабольшання цэнтр парламенцкай еўрапейскай, нават еўраатлантычнай, дыпламатыі перамяшчаецца ў Мінск.

5—9 ліпеня ў Мінску будзе праходзіць 26-я штогадовая летняя сесія ПА АБСЕ, якая сабярэ разам парламентарыяў з 57 краін: да нас прыедзе больш за 600 замежных гасцей. Дзе, як не на міжнародных пляцоўках, тым больш такіх аўтарытэтных арганізацый, як АБСЕ, разглядаць актуальныя пытанні супрацоўніцтва і бяспекі ў Еўропе? Таму, вобразна кажучы, пульс парламенцкай дыпламатыі ў гэты час будзе біцца ў Мінску. Рашэнне аб правядзенні летняй сесіі ПА АБСЕ ў Мінску было прынята летась аднагалосна. І гэта яскравае сведчанне ўзрастання аўтарытэту нашай краіны і парламента на міжнароднай арэне.

Сяргей РАХМАНАЎ: Чым адрозніваецца парламенцкая дыпламатыя ад дыпламатыі МЗС? Тым, што тут нашмат больш шырока прадстаўлены чалавечы фактар.

Афіцыйныя дыпламатычныя работнікі ў прынцыпе не маюць права, што называецца, раскрывацца ў чалавечым фармаце. Парламентарыі могуць дазволіць сабе больш адкрыта паводзіць сябе з партнёрамі. Пры гэтым ствараецца дадатковы чалавечы ўзровень адносін, які актыўна выкарыстоўваецца ўсімі парламентарыямі. Магу сказаць, што на парламенцкім узроўні мы часта атрымліваем інфармацыі больш, чым нашы партнёры з МЗС. Таму нам трэба аб'ядноўвацца, не аддзяляць адно ад другога, а дапаўняць. Тады мы будзем паспяховымі ў сваіх дзеяннях, і асабліва нам трэба аб'ядноўваць намаганні ў плане парламенцкага вымярэння ва ўзаемадзеянні з нашымі галоўнымі стратэгічнымі партнёрамі.

Мы, парламентарыі, актыўна ўзаемадзейнічаем на прасторы эканомікі. Амаль ва ўсіх мерапрыемствах, якія на міжпарламенцкім узроўні праводзяцца, мы закранаем пытанні эканомікі, навукі, тэхналогій... У каардынацыі з нашымі выканаўчымі ўладамі на ўсіх узроўнях, з кіраўніцтвам краіны мы з'яўляемся элементам агульнай дзяржаўнай палітыкі на знешнім контуры.

Сяргей Рахманаў.

Галіна ФІЛІПОВІЧ: Галоўная задача і ўнутрыдзяржаўнай дыпламатыі, і парламенцкай — весці дыялог. Саюз паміж Беларуссю і Расіяй узмацняе нашы палітычныя пазіцыі на міжнароднай арэне. У нас ёсць права ад парламентарыяў Саюзнай дзяржавы рабіць агульныя заявы або звароты.

Парламенцкая дыпламатыя дзяржаў на постсавецкай прасторы сыходзіць з гісторыі Савецкага Саюза. І Міжпарламенцкая асамблея краін СНД, і Парламенцкі сход Саюзнай дзяржавы таму пацвярджэнне — іх з'яўленне тлумачыцца патрэбнасцю нашых народаў. Інтэграцыйныя працэсы, якія склаліся, патрабавалі свайго працягу.

Сёння Парламенцкі сход актыўна працуе на тое, каб аб'ядноўваць нашы заканадаўствы, ствараць спрыяльныя ўмовы для развіцця бізнесу і годныя ўмовы жыцця людзей.

Сяргей Рахманаў: Форум рэгіёнаў Беларусі і Расіі — важнае мерапрыемства, якое таксама праводзіцца па лініі парламентаў нашых краін. Мы абмяркоўваем там вельмі многія пытанні з упорам на эканоміку, інавацыі. Гэта сведчанне таго, наколькі сур'ёзна парламентарыі ставяцца да развіцця беларуска-расійскага двухбаковага супрацоўніцтва і бяруць на сябе ў значнай ступені і эканамічныя абавязкі.

Зараз мы распаўсюджваем гэты вопыт у адносінах з іншымі краінамі. Перагаворы ідуць недзе з пяццю дзяржавамі, і папярэднія дамоўленасці ўжо дасягнуты.

Станіслаў ТКАЧЭНКА: У сваёй паўсядзённай працы парламенты ўсё больш актыўна займаюцца міжнароднай дзейнасцю. Для характарыстыкі дзейнасці парламента ў галіне знешняй палітыкі нават прыдумалі такі тэрмін — «дыпламатыя 2.0». Ён датычыцца як парламентаў, так і няўрадавых арганізацый, органаў наднацыянальнай улады.

Станіслаў Ткачэнка.

Мы з вялікай цікавасцю сочым у МПА СНД, дзе я таксама працую, за пашырэннем функцый, якія выконваюць інстытуты парламенцкай галіны ўлады ў сферы дыпламатыі, наладжвання стасункаў, рэгулявання эканамічных адносін, гарманізацыі законаў і практыкі іх правапрымянення.

Я ў цэлым вельмі высока ацэньваю якасць парламенцкай дыпламатыі, якая практыкуецца і ў рамках Саюзнай дзяржавы, і ў межах іншых інтэграцыйных аб'яднанняў, у якіх нашы дзяржавы ўдзельнічаюць. У прынцыпе, парламенцкая дыпламатыя — дастаткова новы феномен. Традыцыйна яна была манаполіяй суверэнных дзяржаў і органаў іх выканаўчай улады. Станаўленне парламенцкай дыпламатыі прыйшлося на перыяд пасля Другой сусветнай вайны — у свеце, і пасля распаду Савецкага Саюза — у нашых дзяржавах.

Той факт, што нашы нацыянальныя парламенты актыўна карыстаюцца правам удзелу ў поўнамаштабнай дыпламатычнай рабоце і ў двухбаковых адносінах, і ў рамках больш шырокіх міжнародных кааліцый, кажа пра тое, што парламенцкая дыпламатыя сапраўды збліжаецца з традыцыйнай.

Вольга ЛАЗОРКІНА: Парламенцкае вымярэнне знешняй палітыкі Беларусі мае патрэбу ў дастаткова шырокім асвятленні, бо гісторыя парламентарызму ў нашай дзяржаве прайшла вельмі вялікі этап. Мы можам знайсці асобныя яе сляды ў ХІ, ХІІ стагоддзях, калі кажам пра Полацкае княства. Рэч Паспалітая, у склад якой мы ўваходзілі, была адной з самых дэмакратычных дзяржаў у Еўропе... Пачынаючы з 1991 года мы можам казаць пра тое, што Рэспубліка Беларусь менавіта ў парламенцкім складніку прайшла пэўныя этапы, і мы маем неабходнасць у тым, каб грамадзяне нашай краіны ведалі пра дасягненні, пра знакавыя моманты.

Вольга Лазоркіна.

Работа над іміджам

«Звязда»: Што да летняй сесіі ПА АБСЕ: яшчэ некалькі гадоў таму такая падзея ў Беларусі была малаверагоднай. Нашы адносіны з Захадам перажывалі не самыя лепшыя часы. Дзякуючы чаму адбыўся пералом?

Вольга ЛАЗОРКІНА: Не пагаджуся. Дыялог з Захадам працягваўся ўвесь час. Больш за тое, Рэспубліка Беларусь мае пэўную вагу і рэпутацыю як краіны-перагаворшчыка, як пляцоўкі, якая дазваляе абмеркаваць праблемы сусветнага маштабу. Міністэрства замежных спраў неаднаразова пра гэта заяўляла. Нашы ініцыятывы, якія пачыналіся з 1945 года, калі БССР стала краінай-заснавальніцай ААН, фарміравалі наш імідж ужо тады. І пэўны перыяд санкцый не мог аказаць занадта сур'ёзнага ўплыву на нашу рэпутацыю, якая фарміравалася на працягу некалькіх дзесяцігоддзяў, а не пачыналася з 1991 года. Таму для мяне летняя сесія ПА АБСЕ — натуральны ход рэчаў. Рэспубліка Беларусь не толькі заслужыла гэта, але і зрабіла вельмі шмат для гэтага з тэарэтычнага, практычнага пункту гледжання.

Галіна ФІЛІПОВІЧ: Каштоўнасць правядзення сесіі Парламенцкай асамблеі АБСЕ ў Мінску заключаецца ў тым, што гэта вельмі сур'ёзны шанц для Рэспублікі Беларусь заявіць пра сябе як пра дзяржаву. Заявіць аб працэсах, якія адбываюцца ў нашым грамадстве.

Галіна Філіповіч.

Станіслаў Ткачэнка: Прадстаўніцтва — гэта адна з найважнейшых і самых старажытных функцый дыпламатыі, традыцыйнай і парламенцкай. Бо з'явілася магчымасць прыцягнуць да сябе ўвагу, расказаць пра сваю краіну, уключыцца ў дыялог — гэта найважнейшы сэнс сустрэч, якія праводзяцца ў рамках міжнародных арганізацый. І зразумела, Парламенцкая асамблея АБСЕ — гэта найбуйнейшая міжпарламенцкая структура на кантыненце, якая з'яўляецца выдатным форумам, каб расказаць пра краіну.

І Беларусь, і Расія доўгі час сутыкаюцца з непаразуменнем, сцяной маўчання ў дыялогу з парламенцкімі структурамі іншых дзяржаў. Старшынства Беларусі ў Парламенцкай асамблеі АБСЕ дае магчымасць не толькі Беларусі, але і Расіі, як партнёру па Саюзнай дзяржаве, унесці ў парадак дня пытанні, якія адпавядаюць нашым агульным інтарэсам. Тым больш што спектр пытанняў у Парламенцкай асамблеі АБСЕ надзвычай шырокі. Сапраўды ўнікальная магчымасць заключаецца ў тым, што парламентарыі больш чым 50 краін сядуць за адзін стол перагавораў. І мы вельмі спадзяёмся, што ў Беларусі ўсё пройдзе добра і ўсё атрымаецца.

Валерый ВАРАНЕЦКІ: Сапраўды, адбыліся пэўныя геапалітычныя змены ў нашым рэгіёне, якія прывялі да таго, што сёння Беларусь займае вельмі важнае месца ў сусветнай палітыцы, у тым ліку еўрапейскай. Гэта звязана не з нейкімі суб'ектыўнымі фактарамі, а з рэальнай палітыкай, якая адбываецца вакол. Пасля распаду Савецкага Саюза нашы заходнія партнёры ўспрынялі вынікі «халоднай вайны» як уласную перамогу і палічылі, што яны маюць права па сваім разуменні перакроіць зоны ўплыву на карце Еўропы і свету.

На самай справе гэта была эгаістычная палітыка, якая не ўлічвала інтарэсы новых дзяржаў, якія з'явіліся пасля распаду СССР. Тое, што ў дачыненні да Беларусі рабіў Захад, не адпавядала інтарэсам Еўропы як адзінага цэлага. Еўрапейскі саюз быў зацікаўлены ў тым, каб перафармаціраваць тыя краіны, з якімі ён мяжуе, заходзячы са сваіх карыслівых інтарэсаў. Вядома, для Расіі таксама было вельмі важна захаваць тут свае геапалітычныя пазіцыі. Таму гэты перыяд характарызаваўся барацьбой за прастору, у якой актыўны ўдзел, як вядома, прымае і ЗША. Пасля ўкраінскіх падзей, як здаецца, да еўрапейскай эліты і палітыкаў пачало даходзіць, што далей так рухацца нельга. Нельга дзяліць Еўропу на зоны ўплыву. Наадварот, трэба супрацоўнічаць у інтарэсах будавання вялікай, моцнай, канкурэнтаздольнай і квітнеючай Еўропы.

Што да Беларусі, то мы заўсёды паважалі і паважаем інтарэсы нашых партнёраў і на Захадзе, і на Усходзе. Але і іх заклікаем паважаць суверэнітэт і незалежнасць нашай дзяржавы, наша права на правядзенне ўласнай унутранай і знешняй палітыкі зыходзячы з нашых уласных інтарэсаў.

Нам не патрэбны новыя канфлікты ў рэгіёне, нам патрэбны мір і стабільнасць. Беларусь у гэтым сэнсе з'яўляецца донарам стабільнасці і бяспекі ў рэгіёне. Гэта наш аб'ектыўны інтарэс. Гэта пачынаюць разумець. Адпаведна, змяняюцца падыходы для нас. Я думаю, што тая палітыка, якую праводзіў раней ЕС у адносінах да сваіх суседзяў, усходніх партнёраў, будзе мяняцца. І яна ўжо мяняецца. Таму што само жыццё патрабуе змен. Неабходна супрацоўніцтва Захаду і Усходу Еўропы.

Не выпадкова прапанова беларускага боку выйсці на Мінскую сесію ПА АБСЕ з агульнай тэмай умацавання ўзаемнага даверу і супрацоўніцтва ў імя міру і росквіту ў рэгіёне была падтрымана ўсімі краінамі аднагалосна. Наш заклік быў пачуты. Беларусь з'яўляецца годнай пляцоўкай для перагавораў у інтарэсах умацавання ўзаемнага даверу і супрацоўніцтва ў Еўропе.

Сяргей РАХМАНАЎ: Пытанне заключаецца ў тым, што мы не можам выдзяляць АБСЕ з кантэксту развіцця адносін у еўрапейскім рэгіёне і ў свеце ў цэлым. Гэта сесія з'яўляецца вельмі важным мерапрыемствам, але гэта толькі адзін з індыкатараў таго, што адбываецца ў свеце. Тое, што ўпершыню ў гісторыі Парламенцкая асамблея АБСЕ праводзіцца ў Беларусі, сведчыць, што ў свеце адбываюцца тэктанічныя змены. Сітуацыя ў свеце прымушае палітыкаў пераасэнсоўваць сваю ролю. Яшчэ вельмі далёка да таго стану, калі будзе дадзена аб'ектыўная ацэнка, таму што многія спрабуюць выкарыстоўваць глабалізацыю ў вузкіх інтарэсах. Гэта шлях у нікуды. Таму я не вельмі аптымістычны з пункту гледжання таго, што адбываецца. Гэта толькі першыя крокі на шляху глабальнага пераасэнсавання падзей.

Беларусь арыентуецца на збалансаванае ўзаемадзеянне з традыцыйнымі стратэгічнымі партнёрамі і спрабуе выбудаваць новы ўзровень адносін з Еўропай і па ўсім свеце. Разам з тым наша краіна застаецца прыхільнікам строгага выканання ўсіх дамоўленасцяў. Пазіцыя парламентарыяў і кіраўніцтва краіны нязменная: мы заўсёды адстойвалі свае нацыянальныя інтарэсы, мы выконваем і будзем выконваць свае абавязацельствы, максімальна збалансавана ўлічваючы інтарэсы ўсіх партнёраў.

Пры гэтым нам трэба максімальна выкарыстоўваць парламенцкае вымярэнне, каб прыўнесці ў сістэму міжнародных адносін інтэлект і ўзмацніць пазіцыі навукова-экспертнай супольнасці ў гэтым узаемадзеянні. Самае галоўнае — павышэнне ўзроўню інтэлектуалізацыі.

Аналітычны складнік

«Звязда»: Як Вы лічыце, ці поўнасцю нашы парламентарыі могуць рэалізаваць свой патэнцыял як дыпламатаў?

Сяргей РАХМАНАЎ: Цяпер мы перажываем перыяд беспрэцэдэнтнага ўзмацнення актыўнасці беларускіх парламентарыяў на міжнароднай арэне. Гэта датычыцца ўзаемаадносін з нашымі найбліжэйшымі партнёрамі — Расіяй і краінамі постсавецкай прасторы. Плюс да ўсяго мы выходзім на міжнародную арэну сумесна. Наша адзіная парламенцкая структура з Расійскай Федэрацыяй з'яўляецца самастойным суб'ектам такой дзейнасці: Парламенцкі сход Саюза Беларусі і Расіі прадстаўлены ў многіх міжнародных структурах, дзе мы выступаем сумесна. Вельмі ярка гэта выявілася на апошняй сесіі Міжпарламенцкага саюза, які ўключае каля 180 краін. Мы вельмі цесна ўзаемадзейнічалі з парламентарыямі Расіі на гэтай сесіі.

Разам з тым лічу, што Беларусь недапрацоўвае з іміджам, сведчаннем чаго з'яўляецца наступная сітуацыя: калі да нас прыязджаюць замежнікі, яны пасля ад'язджаюць з зусім іншым меркаваннем. Магчыма, наша інфармацыйная палітыка і сродкі масавай інфармацыі дзесьці не цалкам выконваюць свае функцыі, бо ёсць мноства спосабаў данесці гэтую інфармацыю да замежных партнёраў.

І яшчэ раз паўтару: парламенцкае вымярэнне трэба ўсё больш інтэграваць з МЗС, з дзеяннямі выканаўчай улады, атрымліваць аб'ектыўныя водгукі і аналізаваць іх — гэта значыць трэба павялічваць аналітычны складнік.

Валерый ВАРАНЕЦКІ: Аўтарытэт Рэспублікі Беларусь і нашага парламента на міжнароднай арэне сур'ёзна ўзрастае. Толькі ў апошні час мы прымалі дэлегацыі на чале з кіраўніцтвам парламентаў такіх краін, як Кітай, Казахстан, Польшча, Ізраіль, Малайзія і іншых. Мы наведалі Пакістан, Польшчу, Панаму і другія краіны. Да канца года чакаем візіты парламенцкіх дэлегацый высокага ўзроўню з Індыі, Пакістана, Славакіі, Грузіі, Малдовы. Беларускі парламент выходзіць на той узровень міжнароднага ўзаемадзеяння, які дазваляе досыць эфектыўна вырашаць вельмі многія пытанні ў інтарэсах нашай краіны і ў інтарэсах міру і стабільнасці ў рэгіёне, і мы будзем гэта рабіць.

Што датычыцца аналітычнага складніка, на жаль, у нас не было створана дастаткова прафесійных цэнтраў вывучэння міжнароднай дзейнасці. Ёсць шмат вопытных дыпламатаў, і сёння іх патэнцыял павінен быць запатрабаваны. Мы павінны падумаць над тым, каб кансалідаваць інтэлектуальны патэнцыял і выпрацоўваць узважаныя падыходы з улікам экспертных ацэнак тых людзей, якія прафесійна працавалі і працуюць у знешняй палітыцы.

Сяргей РАХМАНАЎ: Я хацеў два моманты яшчэ раз падкрэсліць. Першае, пры гэтым маштабе, які зараз набрала беларускае парламенцкае вымярэнне на знешнім контуры, мы вельмі цесна ўзаемадзейнічаем адно з адным: Палата прадстаўнікоў і Савет Рэспублікі. Мы дапаўняем адно аднаго і размяркоўваем функцыі. Што датычыцца АБСЕ, тут асноўныя задачы ляжаць на Палаце прадстаўнікоў. Савет Рэспублікі аказвае падтрымку ў гэтых мерапрыемствах. Што датычыцца ЦЕІ, наадварот, — на Савет Рэспублікі была ўскладзена асноўная работа. Гэта пытанне вельмі важнае, таму што парламенцкія групы ў нас змешаныя: складаюцца з прадстаўнікоў абедзвюх палат. У нас зараз сфарміраваны 72 такія групы.

Вядзём работу і па аналітыцы. У рамках нашай Камісіі па знешняй палітыцы мы ўжо правялі чатыры пасяджэнні з прыцягненнем прадстаўнікоў МЗС і Расіі, і Беларусі. На іх мы падымалі пытанне пра ўзмацненне каардынацыі на знешнім контуры на ўзроўні актыўнага ўдзелу парламентарыяў у калегіях замежных спраў. Мы выказалі прапановы нашым партнёрам, каб на знешнім контуры мы не абмяжоўваліся пытаннямі толькі палітыкі, а яшчэ разглядалі эканоміку. Нашы расійскія партнёры пагадзіліся, што ў сучасным свеце трэба эканамічны блок таксама ўзмацняць. Мы падрыхтавалі адпаведныя рэкамендацыі і будзем іх прасоўваць. На наступным пасяджэнні Камісіі будзем таксама рабіць акцэнт на саюзныя праграмы, на тое, каб мы стратэгічныя напрамкі ў эканоміцы падымалі. Мы недапрацоўваем у такіх найважнейшых для нашых краін галінах, як мікраэлектроніка, робататэхніка, нафтахімія, палімерныя кампазіты, штучны інтэлект, базы даных, фармацэўтыка... У нас ёсць саюзныя праграмы і праекты, але яны недастаткова маштабныя і не носяць комплекснага характару. Тут ёсць над чым працаваць.

Валерый ВАРАНЕЦКІ: Зразумела, што наш патэнцыял у міжнародным узаемадзеянні значна большы. Натуральна, што па меры ўмацавання нашых пазіцый — і дзяржавы ў цэлым, і парламента — мы зможам дзейнічаць больш эфектыўна на міжнароднай арэне. Адна з найважнейшых задач парламента — умацаванне іміджу, аўтарытэту, прэстыжу краіны. Мы разумеем сваю ролю, задачы, якія перад намі стаяць, і мы працуем...

Станіслаў ТКАЧЭНКА: Паміж нашымі дзяржавамі няма ніякіх праблем у самым важным пытанні: суверэнітэт для нас з'яўляецца найвышэйшай каштоўнасцю. Ён няпроста быў заваяваны, і цяпер, калі ўважліва глядзець на фарматы інтэграцыі, не закранаецца прырода палітычнага суверэнітэту — інтэграцыйныя праекты датычацца эканамічнага збліжэння. Усе дзяржавы планеты можна падзяліць на дзве вялікія групы: тыя, якія да суверэнітэту ставяцца як да найвышэйшай каштоўнасці (гэта нашы дзяржавы, Кітай, Індыя, Бразілія), і дзяржавы, якія лічаць суверэнітэт чымсьці ўжо аджылым і ставяць на першае месца нейкія агульныя рэчы, напрыклад дэмакратычныя каштоўнасці. Яны могуць выкарыстоўвацца для ўмяшання ва ўнутраныя справы іншых дзяржаў.

Пытанне аналітычнага суправаджэння ў парламенцкай дыпламатыі — гэта новая сфера, і яна павінна абрасці мускуламі, інстытутамі, якія дазволяць ёй стаць больш эфектыўнай. У гэтым сэнсе вельмі складаная праблема, якая стаіць перад Беларуссю, — збліжэнне або наладжванне супрацоўніцтва з Еўрапейскім саюзам. Расія, якая сутыкаецца з пэўнымі праблемамі з Еўрасаюзам, вядома, хацела б, каб беларуска-еўрапейскі трэк быў эфектыўным і спрыяў агульнаму паляпшэнню бяспекі і эканамічнага супрацоўніцтва ў нашай частцы планеты. Беларусь сёння з'яўляецца донарам стабільнасці і бяспекі ў Еўропе. Гэта сапраўды так, кажам мы пра жорсткую або мяккую бяспеку.

Што датычыцца дыскусіі адносна прыроды парламенцкай дыпламатыі — гэта актуальная навуковая праблема. Традыцыйна лічылася, што дыпламатыя павінна грунтавацца на разуменні і правільным тлумачэнні нацыянальных інтарэсаў. Інтарэсы — гэта самая трывалая аснова, на якой дзяржаўныя адносіны могуць развівацца. Нашы партнёры, перш за ўсё ў ЕС, кажуць, што ў інтарэсах трэба сур'ёзна ўлічваць каштоўнасці. І вось тут пачынаецца дыскусія — часткова палітычная, часткова навуковая — адносна дэмакратыі: гэта каштоўнасць або структура, якая павінна з цягам часу стаць асновай дзяржаўнага будаўніцтва? Тут мы пакуль не сыходзімся з нашымі партнёрамі, але мне здаецца, што роля парламента заключаецца ў тым, каб дадаваць у дыскусію па каштоўнасцях, што такое добра і што такое дрэнна для асобных дзяржаў пры іх узаемадзеянні. Мы ў Расіі вельмі спадзяёмся на тое, што Рэспубліка Беларусь, яе парламент у дыялогу аб еўрапейскай бяспецы, еўрапейскіх каштоўнасцях выйдзе на тыя арыенціры, якія былі б не разбуральныя ў адносінах адзін да аднаго, а дапамагалі ствараць агульнаеўрапейскі дом.

Вольга ЛАЗОРКІНА: Мы сёння згадвалі вельмі важныя іміджавыя складнікі. У сувязі з тым, што парламенцкае вымярэнне нашай знешняй палітыкі набірае абароты, мы, са свайго боку, хацелі б узмацніць менавіта гэты кірунак. Напэўна, трэба прымяняць практычныя крокі, каб змяніць імідж нашай дзяржавы. Госці, якія прыязджаюць да нас з еўрапейскіх краін, вельмі мала ведаюць пра Беларусь. Мы сёння гаварылі пра важнасць асабістых кантактаў. Парламентарыі, ды і любыя грамадзяне, якія выязджаюць за мяжу, нясуць нагрузку па стварэнні іміджу краіны. Тут узнікае пытанне: ці ўсведамляюць людзі, што іх паводзіны, няведанне нормаў, правілаў, этыкету, таксама адбіваюцца на гэтым? Адукацыйныя ўстановы таксама могуць аказаць пэўную дапамогу ў рамках семінараў, майстар-класаў. Нас гэтая праблема таксама цікавіць, і мы хацелі б унесці пэўны ўклад у фарміраванне нашага іміджу і такім шляхам.

Сяргей РАХМАНАЎ: Калі я працаваў пяць гадоў паслом у Японіі, мы ўвесь час сувымяралі падыходы заходніх краін да паняцця каштоўнасцяў. У прынцыпе, далёка не ўсе краіны ў свеце падзяляюць заходнія каштоўнасці. Вядучыя азіяцкія краіны бачаць іх па-іншаму, і яны супраць навязвання. Мы цяпер і на еўрапейскім напрамку таксама дыскутуем на гэты конт і супрацьпастаўляем заходнім падыходам сваё бачанне базавых каштоўнасцяў. Прыярытэты ў нас крыху розныя. Мы павінны мець вельмі сур'ёзную навуковую, філасофскую падрыхтоўку, каб выглядаць пераканаўча. Нам трэба, каб мы ў рамках парламентарызму і міжнароднай палітыкі вылучалі на пярэдні фронт такіх людзей, якія былі б вельмі аўтарытэтныя і пераканаўчыя.

Надзея ЮШКЕВІЧ

yushkevich@zviazda.by

Уладзіслаў ЛУКАШЭВІЧ

lukashevich@zvіazda.by

Надзея АНІСОВІЧ

anisovich@zviazda.by

Фота Яўгена ПЯСЕЦКАГА

Загаловак у газеце: Нацыянальныя інтарэсы і міжнародны аўтарытэт

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Грамадства

На працягу стагоддзя «Звязда» застаецца зоркай беларускай перыёдыкі

На працягу стагоддзя «Звязда» застаецца зоркай беларускай перыёдыкі

Пра гэта ўчора казалі высокія госці на ўрачыстым мерапрыемстве, прымеркаваным да юбілею газеты.

Спорт

Анастасія Марыніна: Баскетбол 3х3 — гэта заўсёды відовішча

Анастасія Марыніна: Баскетбол 3х3 — гэта заўсёды відовішча

Гэта адзін з нямногіх гульнявых відаў спорту, што былі ўключаны ў праграму ІІ Еўрапейскіх гульняў. 

Грамадства

«Захад-2017». Постфактум

«Захад-2017». Постфактум

Задачы сумеснага стратэгічнага вучэння выкананы на высокім узроўні.

Грамадства

На Гродзеншчыне ўшанавалі хлеб, лён, бульбу, памідор і дуб

На Гродзеншчыне ўшанавалі хлеб, лён, бульбу, памідор і дуб

Самабытныя, смачныя і пазнавальна-творчыя святы адбыліся сёлета ў розных раёнах Гродзеншчыны.