Вы тут

Звяздоўскі «дэсант» прызямліўся... на Зыслаў


У дні святкавання стагадовага юбілею калектыў «Звязды» наведаў мясціны, дзе ў гады Вялікай Айчыннай вайны выдавалася наша газета.

Гэта сёння на партызанскім востраве, што на Любаншчыне, парушаюць цішыню спевы птушак і стракаценне конікаў, зрэдку — гул аўтамабільных матораў і гоман людзей. У гады вайны тут былі іншыя гукі...


Гэтае прыгожае месца, з усіх бакоў акружанае балотам, дало прытулак многім партызанам. Тут размяшчаліся мінскія падпольныя абкамы КП(б)Б і ЛКСМБ, Любанскі падпольны РК КП(б)Б, дзейнічаў партызанскі аэрадром, разам за «Звяздой» выдаваліся маладзёжная газета «Чырвоная змена» і любанская раёнка «Кліч Радзімы». Не выпадкова Зыслаў называлі другой Масквой.

Але перш чым трапіць на легендарны востраў, супрацоўнікі рэдакцыі наведалі Любанскі музей народнай славы. Тут нас сустракалі з хлебам і соллю, з песнямі. Вядома ж, не абышлося і без экскурсіі — край партызанскай і працоўнай славы, зямля Герояў і хлебаробаў, радзіма Шпілеўскага і Сыракомлі, эпіцэнтр народнага таленту і духоўнага багацця — Любаншчына беражліва захоўвае сваю гісторыю.

— З дзяцінства мы прасякнуты любанскім гераізмам, энтузіязмам, адносінамі да роднай зямлі, людзі з Палесся ведаюць цану хлеба, — гаворыць старшыня Любанскага раённага Савета дэпутатаў Віктар СТАТКЕВІЧ. — Мы і сёння вырошчваем хлеб на нашай зямлі, адваяванай у лясоў і балот.

Тое, што на Любаншчыну завітаюць звяздоўцы, наша шматгадовая чытачка Марыя Свірыдовіч даведалася з газеты. Каб сустрэцца з любімымі журналістамі, паспяшалася раніцай да музея.

— Усё жыццё выпісваю «Звязду», — прызналася Марыя Арцёмаўна. — Некалькі выданняў выпісвала, але «Звязда» — самая лепшая. Нават прыяцельку сагітавала пасябраваць з газетай. Там на ўсе пытанні ёсць адказы, журналісты пішуць на розныя тэмы. Яшчэ мой бацька «Звязду» выпісваў! Памятаю, як аднойчы адшукалі ў яго нумары газеты за 1940-я гады, якія сёння захоўваюцца ў нашым музеі.

Як падкрэсліў начальнік аддзела ідэалагічнай работы, культуры і па справах моладзі Любанскага райвыканкама Васіль КАТКАВЕЦ, са «Звяздой» Любаншчыну звязвае даўняе сяброўства. «І не толькі таму, што ў гады вайны тут размяшчалася падпольная рэдакцыя, — кажа ён. — На працягу свайго існавання «Звязда» асвятляла падзеі, якія адбываліся ў раёне, пісала пра людзей, якія праславілі свой край. І сёння газета — наш галоўны інфармацыйны партнёр».

Урэчча, Калінаўка, Сосны, Нежын, Камуна... — здаецца, няма такой вёскі на Любаншчыне, пра якую не ведае мясцовы краязнавец і гісторык Анатоль ВЯЛІЧКА. Пакуль ехалі ў вёску Дварэц, дзе выдавалася партызанская «Звязда», ён расказаў пра асаблівасці кожнага населенага пункта, які праязджалі; людзей, што праславілі сваю малую радзіму. Не забыўся, вядома, і пра тое, калі сюды прыехаў Янка Купала — менавіта гэтыя краявіды и праца людзей натхнілі песняра на яго знакамітую «Над ракой Арэсай». Дарэчы, упершыню паэма была надрукавана ў «Звяздзе».

У Дварцы, дзе ў студзені 1943 года быў адноўлены выпуск падпольнай «Звязды», нас чакалі мясцовыя жыхары. Павітацца з супрацоўнікамі «Звязды» выйшла і гаспадыня хаты, дзе вісіць шыльда, якая сведчыць аб подзвігу нашых папярэднікаў, Лідзія Бубіч. Прыйшоў на сустрэчу — дакладней, пад'ехаў — і сын былой гаспадыні, Марфы Мігун, якая дала свае пакоі для падпольнай тыпаграфіі. За гэта ўжо пасля вайны ў знак удзячнасці дзяржава пабудавала ёй новую хату. На гэтых сценах акурат перад Днём друку ў 1975 годзе і з'явілася мемарыяльная шыльда, якая сведчыць, што тут выдавалася партызанская «Звязда».

У Дварцы згадалі і тых, хто выдаваў падпольную «Звязду». Анатоль Вялічка расказаў пра той перыяд у вершах:

У Любанскім краі — вёска Дварэц.

У ляску, дзе Арэса-рака.

У гады ліхалецця прытулкам

Стала ты для газеты «Звязда».

Тут Барашкаў —

нястомны рэдактар,

Рэдагуе і правіць лісты.

Каб у тэрмін народу данесці

Весткі з фронту радзімай Масквы.

Так з Дварца, з хаты Марфы Мігун,

Слова праўды надзейна «страляла».

«Біце злыдняў-фашыстаў штодня», —

У краі родным «Звязда» заклікала.

Вераніка КАНЮТА

kanyuta@zvіazda.by

Любанскі раён.

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Грамадства

На працягу стагоддзя «Звязда» застаецца зоркай беларускай перыёдыкі

На працягу стагоддзя «Звязда» застаецца зоркай беларускай перыёдыкі

Пра гэта ўчора казалі высокія госці на ўрачыстым мерапрыемстве, прымеркаваным да юбілею газеты.

Спорт

Анастасія Марыніна: Баскетбол 3х3 — гэта заўсёды відовішча

Анастасія Марыніна: Баскетбол 3х3 — гэта заўсёды відовішча

Гэта адзін з нямногіх гульнявых відаў спорту, што былі ўключаны ў праграму ІІ Еўрапейскіх гульняў. 

Грамадства

«Захад-2017». Постфактум

«Захад-2017». Постфактум

Задачы сумеснага стратэгічнага вучэння выкананы на высокім узроўні.

Грамадства

На Гродзеншчыне ўшанавалі хлеб, лён, бульбу, памідор і дуб

На Гродзеншчыне ўшанавалі хлеб, лён, бульбу, памідор і дуб

Самабытныя, смачныя і пазнавальна-творчыя святы адбыліся сёлета ў розных раёнах Гродзеншчыны.