Вы тут

Істотнай інфляцыі не будзе


Пачнём з галоўнага. 6 лістапада адбылося пасяджэнне праўлення Нацбанка па грашова-крэдытнай палітыцы, па выніках якога прынята два асноўныя рашэнні.


Першае — знізіць з 20 лістапада стаўку рэфінансавання з 9,5 да 9 працэнтаў гадавых. Другое рашэнне датычыцца ставак Нацыянальнага банка па аперацыях рэгулявання ліквіднасці банкаў. З першых дзён трэцяй дэкады лістапада стаўка па крэдыце авернайт зніжаецца з 10,75 % да 10 %, па дэпазіце авернайт — з 8,25 % да 8 %.

Пры прыняцці рашэнняў па грашова-крэдытнай палітыцы праўленнем Нацбанка ўлічаны ўвесь комплекс знешніх і ўнутраных умоў, у першую чаргу фактычная і чаканая дынаміка інфляцыі ў параўнанні з мэтавым арыенцірам, а таксама ступенню рэалізацыі праінфляцыйных рызык.

У заяве па выніках пасяджэння старшыня праўлення Нацбанка Павел Калаур пазначыў фактары, якія паўплывалі на прыняцце рашэння аб змяненні працэнтных ставак.

Паводле яго слоў, у ІІІ квартале гэтага года працягвала запавольвацца інтэнсіўнасць інфляцыйных працэсаў. Дынаміка фактычнай гадавой інфляцыі, якая ў верасні склала 5,3 працэнта, фарміруецца ў адпаведнасці з прагнознымі ацэнкамі Нацыянальнага банка. Чакаецца, што ў канцы года і на працягу 2020 года інфляцыя будзе знаходзіцца ў межах пяці працэнтаў.

Прынятыя рашэнні забяспечваюць захаванне нейтральнага характару грашова-крэдытнай палітыкі. Азначанае зніжэнне ставак па крэдыце і дэпазіце авернайт забяспечыць звужэнне калідора працэнтных ставак па інструментах рэгулявання ліквіднасці банкаў да двух працэнтных пунктаў. У далейшым гэтыя стаўкі будуць змяняцца адначасова са стаўкай рэфінансавання на адпаведную велічыню.

У гэтым годзе 5 %, і не вышэй

Кіраўнік Нацбанка адзначыў, што інфляцыя можа часова паскорыцца ў канцы года, але ўсё ж па яго выніках яна не перавысіць 5 %.

У кастрычніку бягучага года тэмп змены спажывецкіх цэн у гадавым выражэнні можа сфармавацца крыху вышэй за вераснёўскі ўзровень з-за кошту пладова-агароднай прадукцыі, адзначыў Павел Калаур. І сапраўды, летась цэны на сельгаспрадукты былі анамальна нізкія (так ужо атрымалася), таму «спаборнічаць» з імі ў гэтым годзе атрымліваецца праблематычна. У той жа час тэндэнцыя запаволення манетарнай інфляцыі, якая назіраецца на працягу двух кварталаў, працягнецца. Нацбанк чакае, што да канца 2019 года інфляцыя будзе складаць каля 5 %.

Пры прыняцці рашэння аб узроўнях працэнтных ставак Нацбанк глядзеў не толькі на бягучы год, але і на наступны. «Наша мэта па інфляцыі на 2020 год — не вышэй за 5 %. Мы ацэньвалі ўплыў усіх фактараў на гарызонце да канца 2020 года. Агульны вынік — у прагназуемых намі ўмовах і з улікам прынятага рашэння па стаўках прырост спажывецкіх цэн па выніках наступнага года не перавысіць 5 %», — сказаў Павел Калаур.

Ці вытрымае стаўка?

Нацыянальны банк не чакае праінфляцыйнага ціску з боку ўнутраных фактараў. Менавіта так пракаментаваў старшыня праўлення Нацбанка прынятае рашэнне аб зніжэнні памеру стаўкі рэфінансавання з 20 лістапада да 9 % гадавых.

Паводле яго слоў, адсутнасць праінфляцыйных фактараў абавязана прагназуемаму захаванню ў сярэднетэрміновай перспектыве эканамічнай актыўнасці. Рост эканомікі будзе характарызавацца збалансаванай дынамікай унутранага попыту і знешняга гандлю.

«Бюджэтная палітыка не будзе выступаць крыніцай паскарэння інфляцыйных працэсаў, нягледзячы на чакаемы дэфіцыт бюджэту ў наступным годзе. Назапашаныя рэшткі бюджэтных сродкаў будуць выкарыстоўвацца пераважна для пагашэння знешняга дзяржаўнага доўгу», — паведаміў Павел Калаур.

Ён дадаў, што Нацбанк аддае вялікую ўвагу ацэнцы рызык, звязаных з дынамікай заработнай платы. Яе гадавы рост нязначна паскорыўся ў ІІІ квартале бягучага года. Адначасова назіралася ўзмацненне ашчадных працэсаў у эканоміцы. «Чакаецца, што ў сярэднетэрміновым перыядзе дынаміка заработнай платы будзе вызначацца прадукцыйнасцю працы».

Кіраўнік Нацбанка згадаў, што ўзрослая ў бягучым годзе чыстая прапанова валюты на ўнутраным рынку абумовіла намінальнае павелічэнне эфектыўнага курсу беларускага рубля, што таксама абмяжоўвала павышэнне цэн.

«У сярэднетэрміновым перыядзе чакаецца захаванне дэзынфляцыйнага ўплыву з боку курса беларускага рубля, разам з тым паступова гэты ўплыў будзе слабець», — паведаміў Павел Калаур. Ён падкрэсліў, што будучая дынаміка інфляцыйных працэсаў шмат у чым будзе залежаць ад велічыні і кірункаў змены інфляцыйных чаканняў.

Сёння такія чаканні досыць адчувальныя да эканамічных шокаў. Моцнае павелічэнне рэгуляваных дзяржавай тарыфаў і залішняя валацільнасць цэн на пладова-агароднінную прадукцыю аказваюць значны ўплыў на інфляцыйныя чаканні. У сваю чаргу, павышаны ўзровень інфляцыйных чаканняў — гэта фактар рызыкі для цэнавай стабільнасці, паколькі ён з часам трансфармуецца ў фактычны рост цэн. «У той жа час чакаецца паступовае змяненне гэтай сітуацыі ў сярэднетэрміновай перспектыве, у тым ліку па меры таго, як інтэнсіўнасць інфляцыйных працэсаў стабілізуецца».

Хай рост невялікі, але затое рэалістычны

Растлумачылі на брыфінгу і меркаванне Нацбанка з нагоды прагнозу па росце нацыянальнай эканомікі ў 2020 годзе. «Калі вам важны адказ Нацбанка (паводле прагнозу росту эканомікі), то я вам скажу, што базавы, кансерватыўны варыянт, падрыхтаваны для бюджэту, — цалкам рэалістычны. Я не падвяргаў бы яго сумневам з пункту гледжання эканамічнага росту. Гэта 1,9 % (рост ВУП у наступным годзе)», — сказаў Павел Калаур.

У той жа час намеснік старшыні праўлення Нацбанка Сяргей Калечыц, каментуючы чаканы рост эканомікі, адзначыў, што «ніжняя мяжа (росту эканомікі) — гэта патэнцыйны рост, які адпавядае, як гэта неаднаразова гаварылася, таму, што ёсць на сённяшні дзень (рост ВУП за 9 месяцаў — 1 %)». «Усё, што вышэй — гэта як спрацуем», — дадаў ён.

Каментуючы перспектывы наступнага года, Калечыц таксама паведаміў, што чакаецца рост крэдытнага партфеля банкаў, у першую чаргу, у беларускіх рублях. «Тое, якімі тэмпамі гэта адбываецца, нас задавальняе. Наступны год не будзе выключэннем, рублёвы крэдытны партфель будзе расці хутчэй, чым валютны. Адпаведна, будзе і далей паляпшацца яго структура», — сказаў ён.

У сваю чаргу начальнік галоўнага ўпраўлення манетарнай палітыкі і эканамічнага аналізу Нацбанка Дзмітрый Мурын адзначыў, што прырост крэдытнага партфеля беларускіх банкаў у наступным годзе складзецца на ўзроўні прагназуемага росту шырокай грашовай масы — у межах 8-11 %. Тэмпы крэдытавання ў прынцыпе блізкія да прагнозу росту грашовай масы. Мяркуецца, што рублёвае крэдытаванне ў наступным годзе будзе расці хутчэй — каля 12-14 %.

Доўгатэрміновы прагноз інфляцыі — 4 %

Дастаткова смелы прагноз зрабілі эксперты Нацбанка на доўгатэрміновую перспектыву. «Мы цалкам дапускаем, што на наступную пяцігодку ў якасці мэты па інфляцыі вызначым паказчык 4 %», — адзначыў Павел Калаур.

Паводле яго слоў, гэтае пытанне яшчэ будзе абмяркоўвацца з урадам з улікам розных структурных праблем, у першую чаргу звязаных з ліквідацыяй перакрыжаванага субсідавання. Старшыня праўлення Нацбанка звярнуў увагу, што пры ўсталяванні мэты па інфляцыі на ўзроўні 4 % могуць быць адхіленні ад планаванага паказчыка, аднак сітуацыю будуць рэгуляваць з дапамогай розных інструментаў. «Калі раптам будуць разавыя шокі і яны прывядуць да адхілення ад паказчыка 4 %, — інфляцыя будзе ўмоўна 6 %, то праз інструменты манетарнай і ў цэлым агульнаэканамічнай палітыкі Нацбанк і ўрад будуць вяртацца да мэтавага паказчыка, каб ён выконваўся», — дадаў Павел Калаур.

На ўнутраным рынку не павінна быць валютных пазык

Старшыня праўлення Нацбанка заявіў аб сваёй прынцыповай пазіцыі адмовіцца ад валютных пазык на ўнутраным рынку. «Не хацелася б дзеля забеспячэння рэзерваў любой цаной — выгадна або нявыгадна — ажыццяўляць тыя ці іншыя запазычанні. Для мяне, як старшыні Нацыянальнага банка, прынцыпова важна, каб наш банк наогул не запазычаў на ўнутраным рынку ў замежнай валюце», — заявіў Павел Калаур.

Ён адрасаваў аналагічнае пажаданне Мінфіну, які сёлета размясціў на ўнутраным рынку дзяржаблігацыі ў замежнай валюце на 800 млн долараў. «І Міністэрства фінансаў каб таксама максімальна скарачала свае запазычанні на ўнутраным валютным рынку, зводзячы іх да нуля», — працягнуў кіраўнік Нацбанка. Паводле яго слоў, «вырашаючы тыя ці іншыя задачы, заўсёды можна знаходзіць кампрамісы, якія дазволяць не пагаршаць сітуацыю ў цэлым у эканоміцы».

— Мы разам з урадам заклалі вельмі гнуткі падыход і не ставім перад сабой нерэалізуемых планаў, — сказаў кіраўнік Нацбанка. — Па факце мы будзем выбудоўваць сваю палітыку такім чынам, каб за кошт працэсаў, адзін з якіх — дэвалютызацыя, мы мелі магчымасць захоўваць і нарошчваць свае рэзервы.

Сяргей КУРКАЧ

Выбар рэдакцыі

Эканоміка

Ці патаннее жыллё ў наступным годзе?

Ці патаннее жыллё ў наступным годзе?

А што ў сталіцы — тое і ў рэгіёнах.

Спорт

Спартыўны псіхолаг Кацярына Буча распавядае, ці лёгка вырасціць чэмпіёна

Спартыўны псіхолаг Кацярына Буча распавядае, ці лёгка вырасціць чэмпіёна

Як правільна вызначыць від спорту, які падыходзіць для вашага дзіцяці, ці варта ўвогуле прымушаць яго хадзіць на трэніроўкі?

Грамадства

«На паводзіны Любы не было нараканняў». Наколькі складана выхоўваць дзіця з сіндромам Даўна

«На паводзіны Любы не было нараканняў». Наколькі складана выхоўваць дзіця з сіндромам Даўна

Даша нарадзіла раней за тэрмін з дапамогай кесаравага сячэння. 

Грамадства

«Тут у некаторых па дзве вышэйшыя адукацыі». Расказваем, як і чым харчуюцца бяздомныя

«Тут у некаторых па дзве вышэйшыя адукацыі». Расказваем, як і чым харчуюцца бяздомныя

Яны з розных прычын засталіся без дому і сродкаў на пражыванне.