З надыходам цёплага надвор’я ўдзельнікі дарожнага руху актыўна выкарыстоўваюць сродкі персанальнай мабільнасці, веласіпеды і электрамапеды. Нагадаем, Правілы дарожнага руху для іх змяніліся з 1 верасня мінулага года. Замацаваны абавязак веласіпедыстаў і самакатчыкаў спешыцца пры перасячэнні праезнай часткі дарогі, што дазволіць знізіць аварыйнасць. Перагледжаны падыходы да выкарыстання сродкаў персанальнай мабільнасці, паколькі з’явіліся новыя прылады, якія не трапляюць пад класічнае паняцце. Спрошчаны парадак рэгістрацыі тых транспартных сродкаў, што раней удзельнікі дарожнага руху лічылі сродкамі персанальнай мабільнасці, а насамрэч яны з’яўляюцца электрамапедамі. Як іх зарэгістраваць і якія этапы прайсці, а таксама ці знізілася аварыйнасць з моманту змянення правілаў, расказалі спецыялісты.
Рэгістрацыя максімальна спрошчана
Каб сродак персанальнай мабільнасці, які мае максімальную канструктыўную хуткасць больш за 25 кіламетраў, мог рухацца па дарогах агульнага карыстання (калі ён быў набыты да 1 верасня 2025 года), ён павінен прайсці адпаведныя віды ацэнкі. Для гэтага Дзяржаўны камітэт па стандартызацыі стварыў ва ўсіх рэгіёнах Беларусі адпаведныя выпрабавальныя лабараторыі. Сёння ва ўсіх абласных цэнтрах і Мінску, а таксама ў некаторых раённых цэнтрах працуе 25 такіх лабараторый, дзе ў стацыянарных умовах праводзяцца адпаведныя віды выпрабаванняў. Іх пералік размешчаны на сайце Дзяржаўнага камітэта па стандартызацыі.
Праходжанне такой працэдуры ацэнкі адпаведнасці ў далейшым дасць магчымасць атрымаць выпіску з электроннага пашпарта і на яе падставе далей зарэгістраваць такі сродак у ДАІ. Аднак, нагадаем, спрошчаны парадак рэгістрацыі дзейнічае ў нашай краіне да 1 верасня гэтага года, таму ўладальнікам лепш не адкладваць гэта да апошняга моманту.
— Для садзейнічання ў правядзенні выпрабаванняў мы гатовы забяспечыць выезд непасрэдна да спажыўцоў і ў цэлым арганізаваць работу па заяўным прынцыпе. Сёння органы выпрабавальнай лабараторыі на працягу сутак могуць правесці ўсе віды адпаведных выпрабаванняў і на іх падставе выдаць выпіску з электроннага пашпарта для перадачы ў органы ДАІ, — адзначыў першы намеснік старшыні Дзяржаўнага камітэта па стандартызацыі Аляксандр БУРАК.
Нягледзячы на тое, што працэдуры максімальна спрошчаны, і спецыялісты могуць выязджаць у раённыя цэнтры і аграгарадкі, выпрабаванні патрабуюць пэўных умоў надвор’я, калі яны праводзяцца не ў стацыянарных лабараторыях. Тэмпература паветра павінна быць не ніжэй за +5 °C, хуткасць ветру — не больш за 8 метраў у секунду пры адноснай вільготнасці не больш за 95 %.
Перад зваротам у лабараторыю неабходна падрыхтаваць і аформіць заяўку — інфармацыя аб тым, як гэта зрабіць, маецца на сайце Дзяржстандарта. На выпрабаванні варта прынесці (пры наяўнасці) кіраўніцтва па эксплуатацыі, тэхнічны пашпарт, таксама іншыя дакументы, якія маглі б пацвердзіць тэхнічныя характарыстыкі транспартнага сродку. Сама працэдура выпрабаванняў з выдачай выпіскі з электроннага пашпарту каштуе не больш за 100 рублёў.
З выпіскай з электроннага пашпарта, які выдасць выпрабавальная лабараторыя, неабходна звярнуцца ў падраздзяленне дзяржаўтаінспекцыі. У першую чаргу гэта міжраённае рэгістрацыйнае падраздзяленне дзяржаўтаінспекцыі, дзе ажыццяўляецца адміністрацыйная працэдура па рэгістрацыі транспартнага сродку. На працягу аднаго працоўнага дня рэгістрацыя будзе выканана. У выпадку калі ў райцэнтры адсутнічае рэгістрацыйнае падраздзяленне, можна звярнуцца ў любое іншае падраздзяленне дзяржаўтаінспекцыі з заявай аб рэгістрацыі гэтага транспартнага сродку з выпіскай электроннага пашпарта.
Прадстаўляць транспартны сродак, на які ёсць выпіска з выпрабавальнай лабараторыі, у рэгістрацыйнае падраздзяленне або любое іншае падраздзяленне дзяржаўтаінспекцыі не трэба.
— Прайшоўшы працэдуру рэгістрацыі, любы транспартны сродак павінен атрымаць допуск на ўдзел у дарожным руху, прайсці працэдуру абавязковага страхавання і пры наяўнасці адпаведнай катэгорыі права кіравання можна выязджаць на дарогі, — адзначыў начальнік галоўнага ўпраўлення ДАІ МУС Віктар РОТЧАНКАЎ.
На сёння ў краіне ў выпрабавальных лабараторыях прайшлі адзнаку пацверджання адпаведнасці больш за 900 транспартных сродкаў, якія былі ідэнтыфікаваныя як мапеды і матацыклы. У ДАІ ўжо зарэгістраваны 525 такіх адзінак транспартных сродкаў.
Пакуль без пакаранняў
Што да змяненняў, якія датычацца кіравання сродкамі персанальнай мабільнасці, веласіпедыстаў і іх удзелу ў дарожным руху, Віктар Ротчанкаў праінфармаваў, што на сёння ў краіне 443 месцы абсталяваны дадатковымі веласвятлафорамі і абазначальнымі таблічкамі — у тых выпадках, калі можна не спешвацца і перамяшчацца на веласіпедзе або на сродку персанальнай мабільнасці праз праезную частку. У планах — дадаткова абсталяваць яшчэ 163 такія месцы, у тым ліку 45 з іх — у Мінску.
Усяго ў сталіцы на сёння абсталявана 215 месцаў, дзе ўдзельнікі дарожнага руху, перамяшчаючыся на сродку персанальнай мабільнасці або на веласіпедзе, могуць не спешвацца. Пры гэтым пакуль — падчас адаптацыі да новых правіл — пакарання ад работнікаў ДАІ не будзе.
— Да 1 верасня 2026 года супрацоўнікі Дзяржаўнай інспекцыі накіраваны на правядзенне прафілактычных мерапрыемстваў і тлумачэнняў як парадку рэгістрацыі, так і парадку перасячэння праезнай часткі. У гэты час ніякіх прыцягненняў да адказнасці не будзе, а толькі тлумачальная работа, — звярнуў увагу Віктар Ротчанкаў. — Але хачу папярэдзіць, што ў выпадку ўчынення дарожна-транспартных здарэнняў працэс будзе весціся ва ўстаноўленым законам парадку. Будзе праводзіцца тэхнічная ацэнка транспартных сродкаў, на якіх было ўчынена ДТЗ, і ў поўнай адпаведнасці з дзеючым заканадаўствам будзе давацца ацэнка. Такі ж падыход будзе прымяняцца і ў адносінах да тых асоб, якія будуць учыняць адаптыўныя правапарушэнні ў стане алкагольнага ап’янення.
Што датычыцца ўплыву змяненняў у правілах на аварыйнасць, то восенню мінулага года, у параўнанні з восенню 2024-га, з удзелам веласіпедаў і сродкаў персанальнай мабільнасці яна знізілася больш чым на 50 %, а на пешаходных пераходах выпадкі канфліктаў з транспартнымі сродкамі зменшыліся больш чым на 60 %.
Алена КРАВЕЦ
