Старт добры

1 ліпеня на палях краіны пачалася масавая ўборка збожжавых. Традыцыйна першай культурай, якая пайшла пад жатку, стаў азімы ячмень. Вынікі ўборачнай за мінулыя дні ў розных рэгіёнах, зразумела, адрозніваюцца. У Брэсцкай вобласці, напрыклад, на 8 ліпеня быў пераадолены рубеж у 100 тысяч тон — сельскія працаўнікі першага рэгіёна намалацілі 115 тысяч. Гамяльчане і гродзенцы крыху ад іх адстаюць, намалаціўшы 64 і 81 тысячу тон адпаведна. У Віцебскай і Магілёўскай абласцях да ўборачнай толькі прыступілі — пра гэта гавораць і лічбы: там намалочана 1 і 7 тысяч тон адпаведна.

Старт, канстатуюць у Мінсельгасхарчы, добры. Прадуктыўнасць азімага ячменю сёлета не саступае паказчыку мінулага года, нават крыху апярэджвае яе. Але даваць дакладны прагноз па ўраджаі і гэтай, і іншых культур пакуль яшчэ вельмі рана — у любую статыстыку можа ўмяшацца і ўнесці свае карэктывы надвор’е.

Гэта і іншыя галоўныя пытанні цяперашняй уборачнай кампаніі мы папрасілі пракаментаваць начальніка Галоўнага ўпраўлення раслінаводства Мінсельгасхарча Беларусі Мікалая ЛЕШЫКА.

— Сёлета да ўборкі азімага ячменю мы прыступілі крыху раней, чым у мінулым годзе. І гэта ў пэўным сэнсе негатыўны знак, які кажа пра тое, што пасевы саспелі раней і наліў зерня не такі, як мы чакалі. Гэта значыць, расліна не адпрацавала на ўсе 100 %. Пры гэтым у цэлым прадуктыўнасць аднаго гектара азімага ячменю па краіне не саступае прадуктыўнасці мінулага года. Калі суаднесці па плошчы прыбранага ячменю на 8 ліпеня гэтага года, то аналагічная плошча летась была ўбраная на 13 ліпеня, а ўраджайнасць у гэты перыяд таксама была ў рамках 40 цэнтнераў з гектара.

Што датычыцца надвор’я, то, па словах Мікалая Уладзіміравіча, кожны дзень уборачнай кампаніі аграрыям даводзіцца планаваць, што называецца, з колаў — зыходзячы з умоў надвор’я. Дажджы цяпер прыпыняюць уборку ячменю.

— Некаторыя пасевы, на жаль, прадуктыўныя, схільныя да палягання, таму што зерне само па сабе назапашвае вільгаць і такім чынам абцяжарвае колас. Да таго ж, размякчаецца салома. І вось ад гэтых фізіялагічных працэсаў, якія не звязаны з павелічэннем ураджаю, адбываецца паляганне, — тлумачыць Мікалай Лешык.

На падыходзе — пшаніца і трыцікале

Азімы ячмень — гэта першая збожжавая культура, гатовая да ўборкі ў сілу сваіх фізіялагічных асаблівасцяў. Аднак, як падкрэсліў Мікалай Лешык, ёсць даволі шмат сартоў азімай пшаніцы і трыцікале, якія таксама лічацца хуткаспелымі і літаральна на тыдзень саступаюць па тэрмінах паспявання ячменю:

— Азімы ячмень мы прыбіраем больш за 10 дзён, але ёсць асобныя ўчасткі азімых пшаніцы і трыцікале, якія таксама практычна гатовыя да ўборкі. Сігналам да яе пачатку служыць вільготнасць збожжа — калі яна апускаецца да 20–23 %. Занятыя пад гэтыя культуры плошчы ў нас даволі вялікія. Нядрэнная нагрузка і на камбайн — каля 300 гектараў на адзінку. У такой сітуацыі зацягваць з уборкай нельга — верагоднасць дажджоў у канцы лета вялікая, у зерня пад уздзеяннем вільгаці пагоршацца яго якасныя характарыстыкі.

Прагноз сіноптыкаў: будзе няпроста

Начальнік службы гідралогіі і аграметэаралогіі Белгідрамета Кацярына ІСТОМІНА мяркуе, што ўраджай сёлета могуць чакаць страты. Асаблівую трывогу выклікае сітуацыя ў паўднёва-заходняй частцы краіны — там з вясны захоўваецца складаная абстаноўка ў сувязі з засухай, таму ёсць рызыка страты не толькі ў збожжавых культурах, але і агародніны, садавіны, для росту і паспявання якіх патрэбна вільгаць.

Сёння ў некаторых рэгіёнах пачалося церабленне лёну, але шквалісты вецер на асобных участках і паляганне гэтай культуры тармозяць уборачныя работы, канстатуе спецыяліст Белгідрамета:

— Сіноптыкі робяць вельмі асцярожны прагноз наконт будучага надвор’я і ходу ўборачнай кампаніі. Усё залежыць ад таго, як будуць развівацца ў далейшым атмасферныя працэсы, ці будуць дажджы і якой інтэнсіўнасці.

Мабілізуем усе сілы

На нарыхтоўцы кармоў таксама ёсць свае складанасці. Але, як адзначыў Мікалай Лешык, аграрыі да такога развіцця падзей гатовы — праходзілі, і не адзін год:

— У пастаяннай гатоўнасці і тэхніка, і рабочая сіла, каб схапіць кожны сонечны дзень і максімальна нарыхтаваць кармы.

Бульба і агародніна

Мінсельгасхарч ставіць задачу вырошчваць у сельскагаспадарчых арганізацыях не менш за 1 мільён тон бульбы. Такія аб’ёмы цалкам забяспечваюць патрэбы беларусаў, дазваляюць ствараць стабілізацыйныя фонды для міжсезоння, а таксама накіроўваць каля 300 тысяч тон клубняў на экспарт.

Таму цяпер асабліва важна забяспечыць догляд за бульбай і буракамі, гаворыць прадстаўнік Мінсельгасхарча:

— Гэта тыя расліны, якія ў дадзены момант толькі набіраюць прадуктыўнасць, развіваюцца, актыўна растуць. І ў гэты перыяд яны патрабуюць дадатковай абароны ад хвароб, на развіццё якіх уплываюць і залішняя вільгаць, і цёплыя ночы, якія мы маем цяпер. Усё гэта можа адбіцца на велічыні ўраджаю гэтых культур. Упусціць момант нельга.

Алена ВІНАГРАДАВА

Фота БелТА