Аляксандр Лукашэнка нагадаў, што парадак ацэнкі нацыянальнай бяспекі быў скарэкціраваны. Гэта знайшло адлюстраванне ў адпаведным указе. «З улікам дынамікі абстаноўкі, зацверджаных прыярытэтаў сацыяльна-эканамічнага развіцця ўдакладнены індыкатары, іх парогавыя значэнні, суб’екты дадзенага працэсу і іншыя пытанні. У сувязі з гэтым упершыню ў фармаце пасяджэння Савета бяспекі неабходна прадметна абмеркаваць абстаноўку ў кожнай з дзевяці сфер нацыянальнай бяспекі», — адзначыў Прэзідэнт. Згаданыя дзевяць сфер нацыянальнай бяспекі — гэта: палітычная, эканамічная, навукова-тэхналагічная, сацыяльная, дэмаграфічная, біялагічная, інфармацыйная, ваенная, экалагічная. Указаныя пытанні ў поўным аб’ёме змяшчаюцца ў Канцэпцыі нацыянальнай бяспекі, зацверджанай рашэннем Усебеларускага народнага сходу.

«Канцэпцыя — найважнейшы дакумент стратэгічнага планавання, і ён закранае асноўныя інтарэсы людзей, іх жыццёвыя прыярытэты. У першую чаргу — гарантыі міру і бяспекі. І не толькі сёння, а ў будучыні», — падкрэсліў беларускі лідар.

Аляксандр Лукашэнка заўважыў, што ў некаторых краінах работа з дакументамі, якія раскрываюць сутнасць працэсаў, што адбываюцца ў краіне і свеце, глыбока засакрэчана. У пасяджэнні Савета бяспекі, акрамя членаў Савета бяспекі, прынялі ўдзел запрошаныя службовыя асобы, якія ў рамках сваёй кампетэнцыі адказваюць за канкрэтныя сферы нацыянальнай бяспекі, праводзяць маніторынг дынамікі па кожным індыкатары.

«З дакладам я азнаёміўся. Дакумент комплексны. Вы дадзіце яму сёння ацэнку. Хачу нацэліць прысутных на сур’ёзную работу. Непасрэдна ад кожнага з вас пачуць рэальную ацэнку сітуацыі. Выразна і аб’ектыўна даложыце аб праблемах, якія ёсць. Усе пытанні, якія сёння будуць абмяркоўвацца, мы павінны абавязкова ўлічыць пры падрыхтоўцы Паслання Прэзідэнта Беларусі да беларускага народа і Нацыянальнага сходу. Вельмі важна выказацца, хто дзе не згодны, дзе яшчэ ёсць вузкія месцы і, самае галоўнае, што яшчэ трэба зрабіць, каб гэтыя праблемы вырашыць», — задаў тон пасяджэння кіраўнік дзяржавы.

Патрабаванне Прэзідэнта — самазаспакойвацца не трэба

Большая частка пасяджэння прайшла ў закрытым ад журналістаў фармаце. Але пасля мерапрыемства Дзяржаўны сакратар Савета бяспекі Аляксандр Вальфовіч расказаў прадстаўнікам СМІ некаторыя дэталі. Па яго словах, на пасяджэнні, якое прайшло ў новым фармаце, былі прадметна абмеркаваны кожная з дзевяці сфер нацыянальнай бяспекі. Дзяржаўны сакратар падкрэсліў, што такі фармат пасяджэння Савета бяспекі вельмі карысны. Бо ўсе члены Савета бяспекі, службовыя асобы адказныя за кожную з дзевяці сфер нацыянальнай бяспекі, павінны не толькі ведаць, што адбываецца, але і разумець, якія меры трэба прымаць для таго, каб супрацьстаяць выклікам і пагрозам у кожнай сферы.

Упершыню ў такім фармаце разглядалася і дабаўленая ў мінулым годзе сфера біялагічнай бяспекі. «Гэта сфера мае стабільныя паказчыкі па ўсіх індыкатарах нацыянальнай бяспекі і не выклікае асцярогі, але, тым не менш, на пытанні біялагічнай бяспекі не звяртаць увагі нельга. На гэта паказвае абстаноўка, якая складваецца ў свеце», — адзначыў Аляксандр Вальфовіч.

«У цэлым абстаноўка ацэньваецца станоўча. Вядома ж, ёсць моманты, ёсць некаторыя напрамкі, якія не зусім залежаць ад дзейнасці Прэзідэнта нашай краіны, ад кіраўніцтва і членаў Савета бяспекі. Ёсць фактары, якія стаяць над намі. Найперш напружвае знешнепалітычная абстаноўка з тэндэнцыямі да абвастрэння», — адзначыў Аляксандр Вальфовіч. Ён прывёў вядомы прыклад: заходнія суседзі палякі і прыбалты недалёка ад нашых граніц мілітарызуюцца, узмацняюць агрэсіўную рыторыку. «Літаральна нядаўна атрымана інфармацыя аб тым, што ў раёне Сувалкаўскага калідора палякі разгортваюць новыя аператыўныя часці, разведвальныя батальёны, сцягваюць туды тэхніку — спрабуюць абараніцца ад уяўнай пагрозы з усходу. Але гэта выглядае смешна. Таму што Узброеныя сілы, ваенная арганізацыя дзяржавы не робіць стаўку на павелічэнне ваенных бюджэтаў, павелічэнне колькасці вучэнняў», — заявіў Дзяржаўны сакратар Савета бяспекі.

На эканамічную сферу нацыянальнай бяспекі ўплываюць санкцыі. «Але эканоміка ўстойліва развіваецца, ідзе наперад. Забяспечана самае галоўнае — макраэканамічная збалансаванасць. Тэмпы росту эканомікі вышэйшыя за агульнасусветныя. Сітуацыя на валютным і дэпазітным рынку таксама стабільная. У краіне зроблена шмат, але патрабаванне Прэзідэнта — самазаспакойвацца не трэба», — адзначыў Аляксандр Вальфовіч. Нягледзячы на стабільнае развіццё навукова-тэхналагічнай сферы, трэба ўмацаваць работу ў гэтым кірунку. Бо, як заўважыў Дзяржаўны сакратар Савета бяспекі, сёння развіццё краіны без навукі немагчыма. Па словах Аляксандра Вальфовіча, падпісаны на гэтым тыдні Прэзідэнтам указ аб прыярытэтных кірунках навуковай, навукова-тэхнічнай і інавацыйнай дзейнасці на 2026–2030 гады сведчыць аб тым, што ўрад бачыць існуючыя праблемы і прымае меры для развіцця тэхналогій.

Праблемай не толькі для нашай краіны, але і для шэрагу еўрапейскіх дзяржаў застаецца дэмаграфія. «Нараджальнасць практычна ва ўсіх еўрапейскіх дзяржавах ніжэйшая за парогавае значэнне, а смяротнасць збольшага перавышае нараджальнасць. Пра гэта гавораць і тыя дэмаграфічныя ямы 1990-х — пачатку 2000-х гадоў, што звязана перш за ўсё з развалам Савецкага Саюза, калі людзі жылі ў невядомасці і нараджальнасць была нізкай. Але з улікам таго, што робіцца ў нашай краіне, нават у параўнанні з Еўропай, тых выпрацаваных праграм, мы далёка наперадзе еўрапейскіх дзяржаў. Беларусь ведае гэтую праблему, думае аб гэтай праблеме. Яна хвалюе і Прэзідэнта, і ўрад. У гэтым кірунку работа вядзецца», — заявіў Аляксандр Вальфовіч. Ён выказаў спадзяванне, што ўсе меры, якія прымаюцца ў Беларусі для вырашэння дэмаграфічнай праблемы, у хуткім часе дадуць свой станоўчы вынік.

«Па кожнай сферы нацыянальнай бяспекі былі дадзены канкрэтныя даручэнні, каб мы нарошчвалі работу і забяспечылі той мір, тую бяспеку, якая сёння ёсць у нашай краіне. Усё павінна быць накіравана на стварэнне яшчэ лепшых умоў для жыцця і працы нашых грамадзян. Але і ад грамадзян таксама павінна быць аддача. Гарантыі дзяржава дае, але грамадзяне павінны працаваць і даваць вынік на карысць нашай краіны», — падсумаваў Аляксандр Вальфовіч.

Варта нагадаць, якія індыкатары вызначаюць стан нацыянальнай бяспекі. Гэта доля валавога назапашвання асноўнага капіталу; ступень уліку нормаў міжнароднага права і прадугледжаных у ім палітыка-прававых механізмаў у вырашэнні пытанняў, якія закранаюць інтарэсы суб’ектаў міжнародных адносін; наяўнасць і эфектыўнасць міжнародных прававых і палітыка-прававых гарантый бяспекі і суверэнітэту Беларусі. Таксама ў гэты спіс уключаны ўзровень даверу інстытутам дзяржаўнай улады; унутраныя выдаткі на навуковыя даследаванні і распрацоўкі; узровень развіцця інфармацыйных тэхналогій і тэлекамунікацый; стан ваенна-палітычнага становішча і шэраг іншых паказчыкаў. Журналісты пацікавіліся ў Дзяржаўнага сакратара Савета бяспекі, як сябе зарэкамендавалі гэтыя індыкатары ці патрабуюць яны карэкціроўкі. Аляксандр Вальфовіч заўважыў, што калі раней акцэнт рабіўся на колькасныя паказчыкі, то цяпер — на якасныя. Стан нацыянальнай бяспекі па гэтых індыкатарах ацэньваўся ўпершыню. Па словах Дзяржсакратара, пакуль ніякай карэкціроўкі яны не патрабуюць.

Аляксандр Вальфовіч таксама расказаў, што пры выпрацоўцы гэтых паказчыкаў улічваўся досвед іншых краін. «Усе індыкатары маюць агульнасусветны характар, і мы не робім нейкіх паслабленняў для нашай краіны. Канешне, вельмі складана сёння трымаць удар, трымаць у цэлым стан нацыянальнай бяспекі на цяперашнім узроўні, — адзначыў ён. — Палітычны ціск на нашу краіну, эканамічныя санкцыі і агрэсіўная, мілітарыстычная скіраванасць нашых суседзяў, ды і Еўропы ўплываюць на стан нацыянальнай бяспекі. Натуральна, мы прадугледжваем контрмеры, і яны закладзены ў пастанове Савета бяспекі. Самае галоўнае — усё, што сёння робіцца ў краіне, накіравана на паляпшэнне якасці жыцця нашага народа, забеспячэнне міру і бяспекі нашай краіны».

Фота: БелТА