Банкаўская сістэма павінна адпавядаць сучасным трэндам
У першым чытанні быў прыняты праект закона «Аб змяненні законаў па пытаннях лічбавага беларускага рубля». Як адзначыў Старшыня Палаты прадстаўнікоў Ігар СЕРГЯЕНКА, большасць дзяржаў ужо знаходзяцца на розных стадыях развіцця лічбавых версій нацыянальных валют: ад даследавання і ўкаранення пілотных праектаў да запуску ў абарот. У іх ліку і наша краіна. «Лічбавыя грошы забяспечваюць павышаную бяспеку, высокі ўзровень захаванасці грашовых сродкаў, ствараюць умовы для канкурэнцыі паміж пастаўшчыкамі плацежных паслуг, пашыраюць магчымасці бізнесу ў частцы паскарэння разлікаў і плацяжоў як з фізічнымі, так і з юрыдычнымі асобамі».

Член Пастаяннай камісіі па бюджэце і фінансах Палаты прадстаўнікоў Аляксей РАЙКО адзначыў, што лічбавы беларускі рубель плануецца да ўкаранення не раней за 2028 год. «Цяпер фарміруецца прававая аснова для ўкаранення лічбавага беларускага рубля, — дадаў парламентарый. — Ён будзе законным плацежным сродкам на тэрыторыі нашай краіны і фактычна дазволіць грамадзянам здзяйсняць плацяжы ў лічбавай валюце. Лічбавы рубель стане новай формай безнаяўных разлікаў. Што датычыцца бізнесу, ён фактычна атрымае сістэму імгненных плацяжоў 24/7».
Адно з новаўвядзенняў законапраекта, якое чакаюць экспарцёры, — зніжэнне залежнасці ад міжнародных плацежных сістэм пры трансгранічных плацяжах.
«Варта адзначыць, што лічбавы беларускі рубель не акажа ўплыву на абарот наяўных і безнаяўных грашовых сродкаў на тэрыторыі Рэспублікі Беларусь. Ён таксама не будзе з’яўляцца сродкам назапашвання. На яго не будуць налічвацца працэнты на рэшткі грашовых сродкаў на лічбавым рахунку, ён не будзе выкарыстоўвацца пры назапашванні грашовых сродкаў на дэпазітах, пры выдачы крэдытаў фізічным асобам», — сказаў Аляксей Райко.
Гаворачы аб бяспецы лічбавага рубля, парламентарый адзначыў, што дэпутацкаму корпусу ўжо задаюць пытанні ў частцы бяспекі грашовых сродкаў. У сувязі з гэтым, заявіў дэпутат, тэхналогіі размеркаванага рэестра будуць фарміравацца на платформе Нацыянальнага банка: «Гэта будзе лічбавая платформа, якая будзе абаронена ад знешніх рызык і пагроз. Таму не варта звяртаць увагі на ўсе тыя ўкіды, якія цяпер публікуюць альтэрнатыўныя крыніцы інфармацыі. Каб паглыбіцца ў сутнасць лічбавага беларускага рубля, грамадзяне могуць азнаёміцца з наяўнай інфармацыяй і канцэпцыяй лічбавага беларускага рубля, якая размешчана ў адкрытым доступе на сайце Нацыянальнага банка». Законапраектам плануецца ўнясенне змяненняў у пяць кодэксаў Рэспублікі Беларусь і восем законапраектаў.
Для забеспячэння эфектыўнасці, кампактнасці і якасці нарматворчасці
У другім чытанні ў аўторак быў прыняты законапраект «Аб змяненні законаў па пытаннях нарматворчай дзейнасці», унесены Прэзідэнтам Рэспублікі Беларусь. Як адзначыў Старшыня Палаты прадстаўнікоў, падрыхтоўка дакумента — вынік праведзенай у краіне па даручэнні кіраўніка дзяржавы маштабнай рэвізіі заканадаўства.
Намеснік старшыні Пастаяннай камісіі па заканадаўстве Палаты прадстаўнікоў Андрэй ЛІС падкрэсліў, што галоўная мэта праекта закона — забеспячэнне эфектыўнасці, кампактнасці і якасці нарматворчасці. «Для рэалізацыі гэтай мэты прадугледжаны шэраг змяненняў, — дадаў парламентарый. — Сярод іх — забарона на частую карэкціроўку аднаго і таго ж нарматыўна-прававога акта ў кароткі прамежак часу, пашырэнне пакетнага прынцыпу распрацоўкі нарматыўна-прававых актаў. Так, цяпер у рамках работы над законам адначасова будуць распрацоўвацца праекты падзаконных нарматыўных актаў, накіраваныя на канкрэтызацыю і рэалізацыю палажэнняў закона. Напрыклад, ужо цяпер у рамках работы над разглядаемым законапраектам былі падрыхтаваныя два праекты ўказа Прэзідэнта аб нарматворчай дзейнасці і аб крыміналагічнай экспертызе, якія, як належыць, набудуць моц адначасова з законам. У прынцыпе прававой дакладнасці замацоўваецца, што нормы права павінны быць сфармуляваны ясна, даступна і проста, каб выключыць неадназначнае іх разуменне і неаднастайнае іх прымяненне».
Нормы заканадаўства, якія змяшчаюць выключна лічбавыя паказчыкі, будуць прымацца ў асобым парадку, адзначыў Андрэй Ліс. Па іх не будзе праводзіцца абавязковая юрыдычная экспертыза, яны будуць асобна ўлічвацца ў рамках нацыянальнага заканадаўства. З гэтай мэтай будзе створаны спецыяльны банк даных, адзіны рэестр лічбавых паказчыкаў.
«Яшчэ адна навэла датычыцца непасрэдна работы дэпутатаў. На Палату прадстаўнікоў ускладаецца дадатковая новая функцыя па кантролі за рэалізацыяй заключных палажэнняў законаў, прынятых Палатай прадстаўнікоў», — дадаў парламентарый.
У адказе за ўдасканаленне
У другім чытанні дэпутатамі быў прыняты праект закона «Аб змяненні законаў па пытаннях нетракарыстання». Законапраект падрыхтаваны ў мэтах удасканалення прававога рэгулявання адносін, якія ўзнікаюць у сувязі з геалагічным вывучэннем нетраў, здабычай карысных выкапняў, выкарыстаннем і аховай іншых рэсурсаў нетраў, і накіраваны на стварэнне і пашырэнне мінеральна-сыравіннай базы.
Член Пастаяннай камісіі па экалогіі і прыродакарыстанні Палаты прадстаўнікоў Дзяніс УШАЦКІ адзначыў, што дакументам прадугледжана ўстанаўленне абавязкаў для нетракарыстальнікаў па вядзенні ўліку карысных выкапняў, якія здабываюцца адкрытым спосабам, з ужываннем узважваючых прылад, размешчаных у месцах іх здабычы, па прадстаўленні ў Міністэрства прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя справаздачнасці аб выкананні геолагаразведвальных работ і прыросце запасаў карысных выкапняў; удасканаленне парадку ўзнікнення, прыпынення і спынення права карыстання нетрамі, падаўжэння тэрміну карыстання, а таксама ўдакладненне выпадкаў самавольнага карыстання нетрамі; змяненне тэрміналогіі ў мэтах гарманізацыі Кодэкса аб нетрах з іншымі заканадаўчымі актамі і прадухілення неадназначнасці тлумачэння з улікам практыкі прымянення.
На пасяджэнні трэцяй сесіі Палаты прадстаўнікоў таксама было ратыфікавана Пагадненне паміж Урадам Рэспублікі Беларусь і Урадам Рэспублікі Саюз М’янма аб ліквідацыі двайнога падаткаабкладання ў дачыненні да падаткаў на даходы і аб прадухіленні пазбягання і ўхілення ад падаткаабкладання. Дакумент нацэлены на далейшае паглыбленне эканамічнага супрацоўніцтва, сістэмнага супрацоўніцтва і ўзаемадапамогі падатковых органаў дзяржаў, а таксама ўстараненне падатковых бар’ераў.
Яна ВАЛАСАЧ
Фота БелТА