— Уладзімір Барысавіч, наколькі значным, своечасовым і неабходным з’яўляецца гэты дакумент?

— Час для такога дакумента аб’ектыўна настаў. Прэзідэнт частаў апошнія гады вяртаўся да пытанняў ідэалогіі, нацыянальнай ідэі, каштоўнасцяў і сэнсаў. Заняцца ідэалогіяй, прапагандай і контрпрапагандай было яго прамым даручэннем. І мы над гэтым даволі актыўна працавалі.

Калі гаварыць коратка, то па сутнасці гэта дырэктыва — своеасаблівая дарожная карта, якая неабходна, каб апісаць простай і зразумелай мовай канцэпцыю дзяржаўнасці, зрабіць адзінымі падыходы да арганізацыі і правядзення ідэалагічнай работы па ўсёй краіне — у навучальных установах, на прадпрыемствах, каб даносіць дзяржаўную павестку ў тым ліку да грамадзян, занятых у прыватным сектары. Можна сказаць, што дакумент вызначае адзіныя правілы гульні ў ідэалагічным полі.

— Як ішла падрыхтоўка дакумента, хто прымаў удзел у распрацоўцы?

— Да работы былі падключаны рэспубліканскія і рэгіянальныя дзяржорганы, экспертная і навуковая супольнасці, прадстаўнікі сродкаў масавай інфармацыі і грамадзянскай супольнасці.

Пры Адміністрацыі Прэзідэнта была створана рабочая група, якая прыводзіла да аднаго цэлага вялікую колькасць прапаноў, меркаванняў і пазіцый. Работа была праведзена каласальная. Пры гэтым галоўным крытэрыем быў адзін — ісці ад жыцця. Гэты прэзідэнцкі прынцып дапамагаў адкідаць усё наноснае, штучнае і надуманае, таму дакумент, на мой погляд, атрымаўся максімальна практыкаарыентаваным.

У сухім астатку дырэктыва як указ праграмнага характару вырашае ключавыя задачы: у ёй вызначаюцца ідэйныя арыенціры беларускага грамадства на сучасным этапе развіцця, раскрываецца механізм рэалізацыі ідэалагічнай работы, устанаўліваецца ацэнка эфектыўнасці ідэалагічнай работы. А гэта таксама вельмі важны момант для эфектыўнай рэалізацыі дакумента.

Бо на практыцы мы бачылі, што ёсць пэўныя нюансы ў ідэалагічнай прасторы, якія трэба ўстараняць. Для разумення: да ўчарашняга дня ў ідэалагічнай рабоце мы кіраваліся дакументамі 2003 і 2004 гадоў, якія, відавочна, састарэлі для работы ў сучасных рэаліях. Пры гэтым яшчэ і падыходы да ідэалагічнай работы адрозніваліся ад рэгіёна да рэгіёна. І таму было важна абагульніць увесь вопыт і ўстанавіць адзіныя падыходы ў практычных кірунках ідэалагічнай работы па ўсёй краіне.

— Што прымалася да ўвагі пры фарміраванні асноў ідэалогіі беларускага грамадства, якія зацвердзіла падпісаная Прэзідэнтам Дырэктыва № 12?

— Сапраўды, найбольш важны складнік дырэктывы — зацверджаныя ёю асновы ідэалогіі беларускага грамадства. Гэта свайго роду буквар грамадзяніна краіны. Гэта ёмістае і сціслае апісанне жыцця беларускага грамадства і дзяржавы ў праламленні мінулага, сучаснасці і будучыні. Расстаўлены акцэнты ў разуменні беларускіх сэнсаў і наратываў.

Адначасова хачу сказаць усім крытыкам. Размова не ідзе аб насаджэнні нейкага аднадумства, размова ідзе аб неабходнасці валодання грамадзянамі краіны дакладнымі, зразумелымі ведамі асноў жыцця сваёй краіны. Кашы ў галовах людзей быць не павінна!

Калі мы хочам выхаваць думаючых, патрыятычных, гатовых у выпадку неабходнасці ўстаць на абарону сваёй краіны грамадзян, якія дакладна ўсведамляюць, «што такое добра і што такое дрэнна», то павінна весціся адпаведная работа, павінны прапагандавацца ў грамадстве адпаведныя ідэалы і каштоўнасці. І мы гэта будзем рабіць.

Гэта цудоўна ведаюць і нашы так званыя заходнія настаўнікі. Нам яны навязваюць прынцыпы плюралізму, а ў сябе ўводзяць пакаранні, аж да крымінальных, за спробы перагляду ўстояных ісцін гісторыі і сучаснасці сваёй дзяржаўнасці.

Немагчыма ўявіць сабе немца, італьянца ці паляка, які разважае аб мэтазгоднасці адзінства сваёй дзяржавы, аб нейкіх альтэрнатыўных падыходах да асэнсавання мінулага. Думкі ў галаве такой няма і быць не можа — настолькі прадумана і дакладна сфарміравана канцэпцыя дзяржаўнасці і настолькі ж эфектыўна яна ўкараняецца праз усе сферы жыцця. Такая ж адназначнасць у ацэнках павінна быць і ў нас.

І ў завяршэнне, калі гаварыць пра ключавыя аспекты дырэктывы, трэба звярнуць увагу на тое, што ў дакуменце дакладна вызначаюцца паняцце, мэта, задачы, асноўныя формы ідэалагічнай работы, суб’екты яе рэалізацыі. Акрамя таго, дырэктыва ўстанаўлівае ключавыя падыходы да арганізацыі ідэалагічнай работы ў працоўным калектыве і прадугледжвае абавязак рэалізацыі асноў ідэалогіі беларускай дзяржавы ва ўсіх сферах і суб’ектах гаспадарання незалежна ад формы ўласнасці. Персанальная адказнасць за стан ідэалагічнай работы ўскладаецца на кіраўніка калектыва ці галіны.