Што змяняецца ў студзені?
З першага дня новага года ў Беларусі цэлы пакет фінансавых і сацыяльных змен, ад якіх «пацяжэюць» кашалькі ўсіх — ад бюджэтнікаў да пенсіянераў. Ёсць новаўвядзенні ў банкаўскіх камісіях, у набыцці і карыстанні электракарамі і гібрыдамі, а таксама пры эвакуацыі аўтамабіляў.
Заробкі з плюсам
Пачатак 2026 года ў нашай краіне адзначыўся павышэннем базавай стаўкі, асноўнага элемента тарыфнай сістэмы. На яе аснове праводзіцца аплата працы бюджэтнікаў і прыраўнаваных да іх работнікаў. Павышэнне базавай стаўкі склала 8,8 % — 297 рублёў (плюс 24 рублі). Услед за паказчыкам адпаведна павялічыліся прывязаныя да яго іншыя стымуляцыйныя і кампенсацыйныя выплаты.Адчувальна падрасла «мінімалка»
З 1 студзеня месячная мінімальная заработная плата ў Беларусі стала большай адразу на 18 % і складае 858 рублёў. Гэты сацыяльны стандарт прымяняецца ў арганізацыях усіх сфер дзейнасці і ўсіх форм уласнасці, у тым ліку ў таварыствах уласнікаў і ў індывідуальных прадпрымальнікаў. Павышэнне «мінімалкі» таксама павялічыць для работадаўцаў выплаты моладзі, інвалідам і іншым катэгорыям на субсідзіруемыя працоўныя месцы; мінімальныя дапамогі па цяжарнасці і родах, а таксама па доглядзе дзіцяці.Павышэнне базавай велічыні
З 1 студзеня памер базавай велічыні ў Беларусі павялічыўся на 3 рублі і складае 45 рублёў (плюс 7,1 %). Гэты паказчык прымяняецца для разліку дзяржаўных пошлін, штрафаў, падаткаў і збораў, а таксама розных выплат, у тым ліку дапамог і стыпендый — такім чынам, усе яны таксама вырастуць.Змяненні для ІП
Да 1 студзеня індывідуальныя прадпрымальнікі, чые віды дзейнасці з 2026 года не ўваходзяць у адпаведны пералік, павінны былі змяніць свой статус і перайсці ў разрад юрыдычных асоб па спрошчанай схеме або спыніць дзейнасць у якасці ІП. З новага года для індывідуальных прадпрымальнікаў адменены некаторыя віды дзейнасці, звязаныя з раслінаводствам, грузаперавозкамі і дапаможнымі фінансавымі паслугамі (апроч страхавання).Акрамя гэтага, з першага дня студзеня для ўсіх ІП забаронены аптовы гандаль таварамі, не вырабленымі імі самімі. Яны могуць працаваць з маркетплэйсамі толькі ў рэжыме рознічнага гандлю (продаж канчатковым спажыўцам) або як вытворцы ўласнай прадукцыі, але не як аптовыя перакупшчыкі чужых тавараў. Таксама індывідуальныя прадпрымальнікі больш не могуць весці выдавецкую дзейнасць і аказваць юрыдычныя паслугі, займацца капіраваннем і падрыхтоўкай дакументаў, дзейнасцю ў сферы выканальніцкіх мастацтваў і арганізацыі культурна-відовішчных мерапрыемстваў.
Пенсіённыя навацыі
З 1 студзеня ў Беларусі адменена абмежаванне па выплаце пенсіі за выслугу гадоў дзяржаўным служачым, якія дасягнулі агульнаўстаноўленага пенсіённага ўзросту. Акрамя таго, з надыходам новага года ў нашай краіне ўведзена праактыўнае прызначэнне пенсій па інваліднасці. Такі парадак прадугледжвае, што пенсія прызначаецца па факце наступлення канкрэтнай жыццёвай сітуацыі. Пры ўстанаўленні інваліднасці інфармацыя аб гэтым у электронным выглядзе паступае ў пенсіённы орган з МРЭК. Паводле гэтых даных аператыўна назначаецца сацыяльная пенсія, а асабісты зварот у пенсіённыя органы не патрабуецца.Новыя пасады
Зацверджаны выпуск Адзінага кваліфікацыйнага даведніка пасад служачых. Дакумент уносіць шэраг значных змяненняў у сферу працоўных стандартаў для фінансава-крэдытнай і страхавой галін. У прыватнасці, у краіне ўводзяцца новыя пасады: у даведнік уключаны сем новых пазіцый, сярод якіх начальнік цэнтра банкаўскіх паслуг (разлікова-касавага цэнтра), кіраўнік аддзялення (аперацыйнай службай), вядучы рэйтынгавы аналітык, галоўны спецыяліст па продажы (рабоце з кліентамі) у сферы банкаўскай дзейнасці, рэйтынгавы аналітык, спецыяліст па продажы (работа з кліентамі) у банкаўскай сферы і спецыяліст па аказанні страхавых паслуг. Таксама актуалізаваны існуючыя пазіцыі: абноўлены службовыя абавязкі, патрабаванні да ведаў і кваліфікацыйныя патрабаванні для многіх пасад. Некаторыя пасады былі перайменаваны.Пра віды банкаўскіх камісій
З 15 студзеня банкі будуць працаваць па новых прынцыпах пры ўстанаўленні камісій. Яны абавязаны загадзя апавяшчаць кліентаў аб змене тарыфаў, а самі камісіі павінны быць эканамічна абгрунтаванымі. Для фізічных асоб (акрамя ІП) пашыраць пералік бясплатных паслуг, у тым ліку адносна пераводаў унутры аднаго банка, выдачы наяўных і даведак, замены скампраментаваных карт. Таксама ўводзяцца абмежаванні на памер асобных камісій: напрыклад, за залічэнне грошай у беларускіх рублях — не больш за 1,5 % ад сумы, а за абмен пашкоджанай валюты — не больш за 5 %.Для «электрычак» і гібрыдаў
У 2026 годзе льготы на электрамабілі захоўваюцца, а вось для паслядоўных гібрыдаў ёсць змены: пры ўвозе давядзецца плаціць 15 % мытнай пошліны і 20 % ПДВ. Нулявая стаўка ПДВ зараз дзейнічае толькі для не старэйшых за 5 гадоў аўтамабіляў з чыста электрычным рухавіком. Бясплатная паркоўка для электрамабіляў адмяняецца, але плаціць за зарадку на спецыяльных станцыях не трэба. Для юрыдычных асоб спрашчаюцца ўмовы будаўніцтва і перадачы зарадных станцый, а таксама прымяненне інвестыцыйнага выліку.Кніга заўваг і прапаноў — па патрабаванні
З 1 студзеня кнігу заўваг і прапаноў выдаюць наведвальніку ўжо адкрытай на чыстай старонцы — ён не можа паглядзець, якія запісы пакідалі ў ёй іншыя людзі. Дакумент павінны выдаваць па першым патрабаванні. Патрабаваць у наведвальніка дакументы ці даведвацца прычыну, чаму ён вырашыў пакінуць запіс, забаронена. Кніга па-ранейшаму абавязковая для большасці арганізацый і ІП, пры гэтым натарыусы вызваляюцца ад гэтага абавязку. А вось жыллёвыя кааператывы, таварыствы ўласнікаў, прыватныя медыкі і спартыўна-культурныя цэнтры, наадварот, абавязаны яе весці.Капрамонт у сталіцы
З 2026 года ў Мінску пачалі дзейнічаць новыя правілы капрамонту жылых дамоў. Галоўным новаўвядзеннем стала ўдакладненне аптымальнага тэрміну правядзення капітальнага рамонту яшчэ на стадыі распрацоўкі праекта. Пры гэтым у яго можна ўключаць дадатковыя віды работ, у тым ліку такія этапы, як адкрыццё аб’екта і яго наступнае ўвядзенне ў эксплуатацыю.Эвакуацыя аўтамабіляў
З 1 студзеня змяніўся парадак затрымання і змяшчэння аўто даўжнікоў на ахоўныя стаянкі. Пры выяўленні машыны, якая знаходзіцца ў вышуку па пастанове судовага выканаўцы, супрацоўнік ДАІ абавязаны правесці яе агляд у прысутнасці ўласніка або не менш як дзвюх незацікаўленых паўналетніх асоб, з абавязковым складаннем адпаведнага акта ў чатырох экзэмплярах.
Алена КРАВЕЦ
