Кембрыджскі слоўнік назваў слова 2025 года — парасацыяльны, паведамляе БелТА.
Парасацыяльны — гэта сувязь, якую чалавек адчувае паміж сабой і вядомым чалавекам, якога ён не ведае. Псіхолагі адзначаюць, што рост аднабаковых парасацыяльных адносін змяніў уяўленні аб фанатах і знакамітасцях. Напрыклад, калі ў пачатку гэтага года поп-зорка Тэйлар Свіфт і амерыканскі футбаліст Трэвіс Келсі аб'явілі пра свае заручыны, многія фанаты адчулі моцную сувязь паміж імі, нягледзячы на тое, што большасць з іх ніколі не сустракаліся асабіста. Таксама адзначаецца рост парасацыяльных адносін, якія людзі фарміруюць з інтэрнэт-інфлюенсерамі і чат-ботамі на аснове штучнага інтэлекту.
Прадстаўнік Кембрыджскага слоўніка лічыць, што парасацыяльны адлюстроўвае дух часу 2025 года. Гэта выдатны прыклад таго, як мяняецца мова. Калісьці спецыялізаваны акадэмічны тэрмін стаў агульнапрынятым. Мільёны людзей уцягнуты ў парасацыяльныя адносіны, яшчэ больш проста цікавяцца гэтым феноменам. «Звесткі пацвярджаюць гэта: на сайце Кембрыджскага слоўніка зафіксаваны ўсплёск пошукавых запытаў па слове парасацыяльны», — заявіў ён.
Паводле яго слоў, мова парасацыяльных з’яў імкліва развіваецца, паколькі тэхналогіі, грамадства і культура мяняюцца і муціруюць. Ад знакамітасцяў да чат-ботаў — парасацыяльныя тэндэнцыі захапляюць тых, хто цікавіцца развіццём мовы.
Тэрмін парасацыяльны з’явіўся ў 1956 годзе, калі два сацыёлагі з Чыкагскага ўніверсітэта заўважылі, што тэлегледачы ўступаюць у парасацыяльныя адносіны з экраннымі персанажамі, якія нагадваюць тыя, якія яны фарміруюць з рэальнымі сваякамі і сябрамі.
«Мы ўступілі ў эпоху, калі многія людзі фарміруюць нездаровыя і інтэнсіўныя парасацыяльныя адносіны з інфлюенсерамі. Гэта прыводзіць да адчування, што людзі ведаюць тых, з кім фарміруюць парасацыяльныя сувязі, могуць ім давяраць і нават праяўляюць крайнюю ступень лаяльнасці. Па меры таго, як давер да традыцыйных СМІ падае, людзі пачынаюць звяртацца да пэўных асоб як да аўтарытэтаў і, праводзячы шмат гадзін за спажываннем іх кантэнту, фарміруюць парасацыяльныя сувязі, ставячыся да іх хутчэй як да блізкіх сяброў, членаў сям’і ці лідараў культу», — лічыць прафесар эксперыментальнай сацыяльнай псіхалогіі Кембрыджскага ўніверсітэта Сымона Шнал.
Паводле яе слоў, калі ва ўплывовага чалавека шмат падпісчыкаў, людзі лічаць «яго вартым даверу». Парасацыяльныя тэндэнцыі набываюць новае вымярэнне, паколькі многія людзі ставяцца да інструментаў штучнага інтэлекту, такіх як ChatGPT, як да сяброў, якія прапануюць пазітыўныя сцвярджэнні ці нават як замену тэрапіі, лічыць прафесар.
У гэтым годзе Кембрыджскі слоўнік дадаў каля 6 тыс. новых слоў.