Потым у графіку кіраўніка дзяржавы быў шэраг візітаў у краіны далёкай дугі. Афіцыйны візіт у М’янму (Паўднёва-Усходняя Азія), сустрэча на вышэйшым узроўні ў рамках рабочага візіту ў Аман (Блізкі Усход). Пасля — яшчэ адзін афіцыйны візіт — у Алжыр (Паўночная Афрыка). А потым зноў у Аман, дзе ў Аляксандра Лукашэнкі працягнецца рабочая праграма і запланаваны шэраг сустрэч, у тым ліку выніковая з Султанам Амана.

Міністр замежных спраў Беларусі Максім Рыжанкоў у інтэрв’ю журналістам падвёў папярэднія вынікі вялікай камандзіроўкі кіраўніка беларускай дзяржавы і расказаў, па якіх менавіта крытэрыях і прынцыпах Беларусь развівае супрацоўніцтва з партнёрамі ў далёкіх рэгіёнах.

Аб саміце АДКБ у Бішкеку і ўмацаванні калектыўнай бяспекі

Насамрэч мір і бяспека — гэта тое, што стаіць сёння ў аснове развіцця любой дзяржавы або развіцця любога рэгіёна. Дастаткова паглядзець на рэгіянальны парадак дня, на сусветныя працэсы, каб у гэтым упэўніцца, што сёння гэта самая вялікая каштоўнасць. Таму, вядома, час ад часу сустракацца на такім сур’ёзным саміце (Савет калектыўнай бяспекі) з нашымі саюзнікамі, зверыць гадзіннікі, вызначыцца па асноўных напрамках развіцця нашай арганізацыі — гэта дарагога каштуе.

Напярэдадні (саміту АДКБ. — Заўв. БелТА) Прэзідэнт правёў сустрэчу з Уладзімірам Пуціным, у ходзе якой быў абмеркаваны шэраг пытанняў, якія датычацца нашых адносін і нашага сумеснага адказу на тыя выклікі і пагрозы, якія з’яўляюцца паблізу нашых граніц.

Натуральна, працяг быў ужо на пасяджэнні Савета калектыўнай бяспекі, на якім мы са сваімі саюзнікамі ўжо ў шырэйшым крузе абмяркоўвалі пытанні якраз руху нашай арганізацыі наперад.

Прэзідэнт вельмі своечасова выступіў з многімі ініцыятывамі, якія датычацца ў тым ліку выпрацоўкі нашага адказу на тэндэнцыю ўсё больш шырокага выкарыстання штучнага інтэлекту. Наш адказ павінен быць такім, што гэты феномен не павінен выкарыстоўвацца краінамі калектыўнага Захаду або шэрагам краін, якія, магчыма, з-за пэўных абставін фінансава хутчэй туды падышлі для таго, каб прасоўваць свае інтарэсы, стрымліваючы развіццё ўсіх астатніх краін. Таму мы павінны паглядзець, як на гэта рэагаваць. Як рэагаваць на большае задзейнічанне штучнага інтэлекту ў сістэмах новых сучасных узбраенняў, тэхналогіях.

Таму што мы бачым сёння тое, што адбываецца ва Украіне і наколькі там ужо ступіў гэты напрамак. І нам трэба даць адэкватны сумесны адказ на такія рэчы.

Пытанні тэрарызму (процідзеяння адпаведным выклікам. — Заўв. БелТА), пытанні ўмацавання нашага інструментарыя ўзаемадзеяння і палітычных, дыпламатычных мер.

Асабліва з улікам таго, што робіцца на заходнім флангу АДКБ — на граніцы з краінамі Еўрапейскага саюза, якія, вы бачыце, фактычна нас у нечым папракаюць. Насамрэч самі нашы заходнія суседзі робяць усё, каб выкарыстаць граніцу і ўсе пытанні на граніцы з мэтай аказання гібрыднага ўздзеяння на Рэспубліку Беларусь і Расію. Але на самай справе, мы ўжо шмат казалі, (краіны — суседзі па ЕС дзейнічаюць у гэтым ключы. — Заўв. БелТА) толькі для таго, каб атрымаць чарговы транш Еўрапейскага саюза. Як мы бачым, кожны тыдзень карупцыйныя скандалы ў Еўрапейскім саюзе — былыя кіраўнікі службы знешніх дзеянняў, цяперашнія нейкія і гэтак далей. Ва Украіне карупцыйныя скандалы. Усё гэта толькі паказвае, навошта гэтым усім займаюцца.

Гэта тое, што датычыцца АДКБ.

Аб прынцыпах пошуку партнёраў на далёкай дузе

Хачу сказаць, што пошук краін, з кім пажадана было б выбудоўваць адносіны, — гэта справа вельмі складаная. Бо акрамя нашага жадання мы павінны разумець, што ёсць жаданне ў нашых партнёраў. Гэта раз.

Другое — мы павінны разумець, што ёсць нешта цікавае і ў іх для нас, і ў нас для іх, каб супрацоўніцтва было ўзаемавыгадным, узаемапаважлівым і прыносіла добры эфект для абедзвюх краін. А не толькі для нас, калі мы нечага хочам. Бо галоўны пастулат Прэзідэнта пры арганізацыі падобных візітаў — што мы павінны ўспрымаць нашых партнёраў як сваіх сапраўдных сяброў і як вельмі блізкіх па духу. Гэта значыць, мы туды не павінны прыходзіць, як прыходзілі і працягваюць прыходзіць некаторыя каланіялісцкія ці неакаланіялісцкія краіны, якія па-ранейшаму чэрпаюць рэсурсы вялікім экскаватарам, прадаючы задорага нейкія свае тавары. І просты народ не бачыць ніякага для сябе станоўчага эфекту развіцця садружнасці з той ці іншай дзяржавай.

Дык вось наш Прэзідэнт заўсёды гаворыць, што народы абедзвюх краін павінны разумець важнасць супрацоўніцтва, бачыць рэальнасць вынікаў для павышэння дабрабыту людзей, развіцця краіны, павышэння бяспекі, стабільнасці. А лепш — калі б мы стваралі нейкі сумесны прадукт, які потым прадаваўся б і даваў бы, з аднаго боку, працоўныя месцы для грамадзян абедзвюх дзяржаў. З іншага боку, даваў бы магчымасць яшчэ і зарабіць на сумесным прадукце недзе за мяжой. Вось так мы ўсюды ідзём.

Таму мы не ідзём простым гандлем. Мы ідзём з нашымі тэхналогіямі, ідзём з навучаннем нейкім тэхналогіям мясцовых рабочых, інжынераў. Для таго, каб павышаць лакалізацыю нашых вытворчасцяў, каб гэта давала сапраўды дадатковы ўклад у развіццё эканомікі той партнёрскай дзяржавы і садзейнічала іх развіццю.

Натуральна, мы ў дадзеным выпадку выбіраем такія дзяржавы, якія блізкія нам па духу, з якімі мы глядзім на свет аднымі вачыма. З якімі ў нас сёння выбудоўваецца вельмі добрае ўзаемадзеянне на міжнародным трэку, у рамках розных шматбаковых арганізацый, дзе мы абараняем адны і тыя ж каштоўнасці на розных міжнародных форумах. Найперш гэта каштоўнасці, на падставе якіх выбудоўваецца цалкам работа Арганізацыі Аб’яднаных Нацый. Гэта суверэнная павага адзін да аднаго, неўмяшанне ў справы, гэта ўлік інтарэсаў адзін аднаго, партнёрскія адносіны. Гэта рэалізацыя ўсіх дамоўленасцяў з улікам міжнароднага права, непрымянення сілы або пагрозы сілай, непрымянення нейкіх аднабаковых санкцый.

Вось гэта тыя прынцыпы, на якіх ідзе выбар такіх дзяржаў. І калі мы ўжо вызначыліся з нашым бліжэйшым асяроддзем, хто нам вораг, хто нам сябар, то, вядома, пошук, аб чым Прэзідэнт гаворыць, на далёкай дузе — гэта вельмі цяжкая работа. Бо краіны, як правіла, для нас малазнаёмыя. Або, як Алжыр, даўно забытыя. Як Прэзідэнт сёння гаварыў, у часы Савецкага Саюза мы былі вельмі сур’ёзнымі партнёрамі. Беларусь у складзе Савецкага Саюза таксама падстаўляла Алжыру плячо нашымі спецыялістамі, якія бралі ўдзел у развіцці эканомікі гэтай дзяржавы, якая, нагадаю, толькі ў 1962 годзе скінула з сябе ярмо французскага каланіялізму.

Таму тое, што мы сёння робім, — вяртаемся да таго, што было яшчэ задоўга да таго, як наша дзяржава адбылася як суверэнная. Але мы памятаем тое супрацоўніцтва і сёння проста спрабуем яго нарасціць.

Аб М’янме — дзяржаве будучыні

М’янма — Прэзідэнт вельмі дакладна аб гэтым сказаў — гэта дзяржава будучыні. Насамрэч гэта тая дзяржава, якая валодае сур’ёзным чалавечым рэсурсам, сур’ёзнымі рэсурсамі, якія знаходзяцца ў нетрах (там ёсць усё), і якая сёння прыкладае ўсе намаганні для ўнутранай кансалідацыі грамадства. Яно здольна ў будучыні сапраўды стаць вельмі сур’ёзна развітым, калі сумясцяцца ўсе гэтыя элементы.

Першае, што Прэзідэнт раіў кіраўніку гэтай краіны Мін Аун Хлайну, — павінны выбудаваць сістэмную работу па кансалідацыі грамадства, каб гэта кансалідацыя дала магчымасць спакойна развівацца краіне і даваць дастойны палітычны адказ. Унутраны адказ усім вонкавым выклікам і пагрозам, якіх хапае ў гэтай дзяржавы. Таму што яна багатая і ўсе жадаюць туды зайсці, усе жадаюць накласці руку на яе багацце.

Першае — кансалідацыя грамадства. Другое — развіццё тэхналогій. У гэтым Прэзідэнт сказаў, мы дапаможам. Гэта механізацыя сельскай гаспадаркі, зборачная вытворчасць тэхнікі, вырашэнне пытанняў — што таксама першачарговая — харчовая бяспека.

І, нарэшце, пашырэнне магчымасцяў для кантактаў паміж людзьмі і бізнесам. Менавіта таму цэлы шэраг пагадненняў, якія былі падпісаны падчас візіту (гэта каля трох дзясяткаў пагадненняў), яны якраз накіраваны на рэалізацыю больш цеснага супрацоўніцтва ў кожнай з галін, якія я назваў.

На мой погляд, асноўныя — гэта тыя, якія выбудоўваюць якраз гандлёва-эканамічнае ўзаемадзеянне. Гэта і аб абароне інвестыцый, аб прадухіленні двайнога падаткаабкладання, аб больш сур’ёзным супрацоўніцтве паміж адпаведнымі міністэрствамі і ведамствамі — прамысловасць, сельская гаспадарка, адукацыя і гэтак далей. Натуральна, дарожная карта, якая заклікана сфарміраваць ужо канкрэтныя крокі на перспектыву, па якой мы будзем рухацца з нашымі м’янманскімі калегамі па рэалізацыі ўсіх дамоўленасцяў, дасягнутых прэзідэнтамі.

І, зразумела, пагадненне аб бязвізавых паездках грамадзян. Я скажу, што гэтым самым мы ўжо практычна набліжаемся да таго, каб зрабіць увесь гэты рэгіён Паўднёва-Усходняй Азіі свабодным для наведвання нашымі грамадзянамі без віз. Гэта таксама крок у гэтым напрамку.

Яны на Захадзе не жадаюць нас бачыць. У Грэцыі, у Іспаніі, Італіі, Германіі. Сёння значна лягчэй і цікавей нашым грамадзянам паляцець у Паўднёва-Усходнюю Азію, адкрыць для сябе і добрыя пляжы, і добрую, вельмі цікавую інфраструктуру, якая каранямі сыходзіць у тысячагоддзі. Яшчэ калі Еўропы (гаворка аб сучасных краінах. — Заўв. БЕЛТА) на карце свету не было. Той Еўропы, якой мы так захапляемся.

Ды і дабрацца туды (у краіны Паўднёва-Усходняй Азіі. — Заўв. БелТА) сёння на самалёце сем, восем, дзевяць, адзінаццаць гадзін... А ў Еўропу, мы ж бачым з мяжой, колькі трэба ехаць. У Швейцарыю там 24 гадзіны дабірацца.

Таму М’янма — вось менавіта такая цікавасць.

Аб акцэнце на інвестыцыях у супрацоўніцтве з Аманам

Сустрэчы паміж лідарамі нашых краін сталі ўжо практычна пастаяннымі. Гэта значыць, паміж імі ўжо дыялог. Гэта ўжо добрае моцнае сяброўства на ўзроўні кіраўнікоў.

І Султан Амана, і наш Прэзідэнт добра разумеюць адзін аднаго, шануюць той дух, які існуе паміж нашымі дзяржавамі. Ізноў жа, гэты дух узаемапаважлівы, які ўлічвае інтарэсы адзін аднаго. І ўсе нашы праекты з гэтай дзяржавай таксама маюць узаемавыгадны характар.

Але калі ў іншых краінах у нас больш такія праекты, якія датычацца стварэння нейкіх асноў эканамічнага развіцця гэтых дзяржаў або стварэння пэўных галін народнай гаспадаркі, то ў Амане крыху іншая сітуацыя. Гэта выкарыстанне фінансавых сродкаў Амана для рэалізацыі нейкіх праектаў па тэрыторыі Беларусі, у Амане, трэціх краінах.

Гэта значыць, для іх гэта магчымасць трошкі зарабіць грошай і гарантавана ўкласці гэтыя сродкі ў будучыню для таго, каб потым атрымліваць добры прыбытак.

Для нас гэта магчымасць прадаваць і далей рэалізоўваць (тавары. — Заўв. БелТА), выкарыстоўваючы магчымасці Амана, прычым якія напрацоўваліся тысячагоддзямі, ва Усходняй Афрыцы, у Азіяцкім рэгіёне. Прадаваць нашы тавары, сёе-тое рабіць разам з імі на тэрыторыі Амана і потым сумесна ўжо прадаваць.

Акрамя таго, з пункту гледжання інвестыцый лічым вельмі добры, важны праект, які будзе рэалізаваны з улікам дасягнутай лідарамі дамоўленасці, па стварэнні ў Беларусі цэлюлознага камбіната. Гэта інвестыцыі каля $1 млрд. На думку не толькі нашу, але і нашых аманскіх калег, вельмі добры ў плане акупнасці і атрымання вельмі сур’ёзнага прыбытку.

Таксама ёсць шэраг канкрэтных ініцыятыў па развіцці турыстычнай галіны, прычым са стварэннем нашых аб’ектаў (у Амане. — Заўв. БелТА), павелічэнні турпатокаў нашых грамадзян у Аман і з Амана ў Беларусь. Ведаеце, мы таксама падпісалі пагадненне аб бязвізавых паездках з гэтай дзяржавай.

Я лічу, што перспектывы значна вялікія. Бо нават на сустрэчы Прэзідэнта Беларусі з Прэзідэнтам Алжыра кіраўнікі дзяржаў дамовіліся выкарыстоўваць магчымасці Амана ў трохбаковым гандлі. Гэта значыць масток ідзе ўжо з Амана сюды ў Алжыр. І гэта вельмі добрае.

Як Прэзідэнт гаварыў, праект вытворчасці складаных угнаенняў — ён якраз пры фінансавай падтрымцы Амана, наяўнасць фасфатаў і азотных угнаенняў тут у Алжыры, калійных угнаенняў у Беларусі набывае такі характар не проста ўзаемавыгадны, а гарантавана акупны і які знойдзе свайго пакупніка. Таму што вось ужо ёсць тры краіны, у кожнай з краін ёсць сваё кола партнёраў. Значыць, рэалізацыя гэтага праекта ўжо гарантавана будзе значна больш маштабнай. Кумулятыўны эфект будзе значна большы.

Аб рэалізацыі канкрэтных ідэй з Алжырам

Абапіраючыся на нашы падыходы ў сусветнай палітыцы, з Алжырам мы можам зарэкамендаваць сябе надзейнымі партнёрамі ў рэалізацыі канкрэтных нейкіх ідэй. Алжыр — перспектыўная дзяржава, якая развіваецца і мае высокія вынікі і тэмпы развіцця ў цэлым на Афрыканскім кантыненце. Краіна, якая валодае аднымі з найбуйнейшых у свеце радовішчаў нафты і газу. Дзяржава, якая сапраўды лічыць сваё ўнутранае развіццё залогам незалежнасці і самастойнасці.

У той жа час, па некаторых напрамках мы можам ім быць карысныя. Напрыклад, калі трактары яны ўжо нейкія вырабляюць, то энерганасычаныя трактары, якія ім патрэбны ў рэалізацыі планаў па зялёным асваенні гэтых пустынных зямель, — гэта якраз ёсць у нас, мы гатовы гэта вырабляць.

Аўтобусы для камунальных патрэб, па якіх яны таксама сабраліся рабіць дастаткова сур’ёзнае абнаўленне, — у нас гэта ўсё ёсць.

Пытанні гарантавання харчовай бяспекі. Яны сябе забяспечваюць вельмі шматлікімі прадуктамі харчавання. Але тэма малака і мяса застаецца пакуль для іх вельмі вострай. І тут мы таксама можам падставіць плячо. Прычым не проста продажам сюды ў вялікіх пакетах сухога малака, сыроваткі ці дзіцячага харчавання. А са стварэннем тут вытворчасцяў, якія будуць вырабляць нешта з сухога малака, якія будуць расфасоўваць дзіцячае харчаванне, вырабляючы нейкі новы прадукт з фруктовымі і іншымі дабаўкамі. Для таго, каб гэта ўсё ішло ўжо адразу ў магазіны і было даступна мясцоваму насельніцтву.

А яшчэ і каб створаны сумесна прадукт мог ісці далей да тых афрыканскіх краін, якія мяжуюць сёння з Алжырам. Сем тысяч кіламетраў у іх мяжа з афрыканскімі краінамі. Гэта, вядома, вялізныя рынкі збыту. І, канешне, мы туды таксама можам пастаўляць.

Паводле БелТА