Вы тут

Фестываль «Арт-Мінск» чакае аматараў творчасці у Палацы мастацтваў


На адкрыццё чарговага фестывалю «Арт-Мінск» завітала неймаверная колькасць гасцей. Арганізатары называюць лічбу 5000 — столькі аматараў сучаснага выўленчага мастацтва сабралася адным вечарам у некалькіх залах Палаца мастацтва. І гэта толькі пачатак — мінчане і госці сталіцы на працягу месяца знаёмяцца з плёнам творчасці маладых і сталых аўтараў. На фестывалі іх чакаюць штодня — пляцоўка працуе без выхадных. 


Фота Кастуся Дробава

Сёлета з 1200 заявак, якія паступілі на разгляд журы фестывалю, выбралі болей за 450 работ 200 сучасных беларускіх мастакоў. 

Арганізатары імкнуліся паказаць, што творцам, выхаваным на традыцыях айчыннага і сусветнага мастацтва, ёсць чым ганарыцца. Многія жывапісцы, графікі, скульптары, майстры дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва адшукалі ўласную сцяжыну і кіруюцца надзейнымі арыенцірамі. «Сіла беларускага мастацтва — у разнастайнасці. Ад мэтраў з акадэмічнай адукацыяй да наватараў, якія „вызнаюць“ эксперыменты, — наша мастацтва захоўвае традыцыі і адначасова развіваецца ў розных кірунках», — падкрэсліў падчас адкрыцця адзін з куратараў фестывалю «Арт-Мінск» Аляксандр Зінкевіч.

Майстэрства дагаджаць 

Нягледзячы на тое, што некаторым маладым аўтарам — удзельнікам «Арт-Мінска» часам бракуе самакрытыкі ці ацэнкі іх творчасці прафесіяналамі, многія здольны захапіць увагу гледача, запомніцца зробленым. У віры часу гэта ўжо дасягненне. Так, частая практыка — стварэнне не зусім зразумелага твора з няяснай ідэяй і размяшчэнне побач QR-кода. Глядач заінтрыгаваны — ён вымушаны некаторы час ігнараваць выставачную прастору і паглыбляцца ў віртуальную. А там, як правіла, хаваецца расчараванне — спасылка на сацсеткі аўтара ды іншыя работы ці тлумачэнне не самай арыгінальнай ідэі. 

Кацярына Чысцікава «Танец», 2022 г.

Гэтым разам на фестывалі «Арт-Мінск» асабліва папулярныя, так бы мовіць, сацыяльныя праекты. Незлічоная колькасць наведвальнікаў захацела стаць суаўтрам Ірыны Рамбальскай і, згодна з пакінутай інструкцыяй, размаляваць рознакаляровымі маркерамі спецыяльную скульптуру і падстаўку... Задача была — пакінуць імя некалі ўратаванай бяздомнай жывёлы. Праект скіраваны звярнуць увагу на праблему беспрытульных жывёл, а таксама падзякаваць валанцёрам за іх нялёгкую і непасільную працу. Гэтым, здаецца, аўтарская задума абмяжоўваецца. 

Ганна Кохан прадставіла на суд гледача работы «Па запрашэнні», «24/7», «У дынаміцы» (усе 2024 года), аб’яднаныя тэмай рознасці пакаленняў. Кожная праз зварот да папулярных у свой час гульняў расказвае аб прадстаўніках таго ці іншага пакалення, рэальных людзях, якіх мастачка выявіла на карцінах. 

Марына Капілава «Пацукалоў», 2010 г.

Іншы прыклад асэнсавання праблем чалавека ў соцыуме — інсталяцыя «Нявеста» (2023) Ірыны Котавай. Гэта спроба мастачкі даследаваць прычыны ўзнікнення раку малочнай залозы. Натуральна, у мастацкім ключы. Ірына Котава разглядае гэтую тэму праз 
прызму ўласнага вопыту і гісторый іншых людзей, з якімі сутыкалася падчас лячэння. Мэта інсталяцыі, прызначанай адлюстраваць боль жанчыны, — нагадаць пра каштоўнасць жыцця. 

Працягвае сваю цалкам вытлумачальную дзейнасць Kate Shi. Тут маюцца на ўвазе высакародныя задачы, звязаныя з увагай да праблем экалогіі ды іх вырашэннем, але не вельмі цікавае схематычнае ажыццяўленне ў выяўленчым мастацтве. Між тым у рабоце «350» (2024) ідзе гаворка пра ўтылізацыю электронна-бытавых адходаў, а ў творы «8.09» (2024) — роздум аб лёсе планеты. 

Наталля Ліпская «Царэўна-жаба», 2023 г.

Не шукае новых шляхоў і іншы любімец публікі Фёдар Бажын. Ён звяртаецца да знаёмага канцэпту, ажыццёўленага з дапамогай каляровых ліній і ракурсу зверху. А побач з работамі — іх тлумачэнне: у творы «Кропкі» (2024) мастак разважае на тэму індывідуальнасці (прыводзіць прыклад малюнка сына па кропках, у якім выяўлены схільнасці і асаблівасці чалавека); «Зялёная паласа» (2024) прысвечана настальгіі, прысутнасці асобнага ўспаміну, які можна несці праз усё жыццё, і звязанымі з гэтым вынікамі; палатно «Канатаходзец» (2024) расказвае аб пазбяганні непрыемных і непрымальных сітуацый. 

Дзіўна, вабяць мінскую публіку нават пейзажы, хоць далёка не ўсе. 

З незвычайнай сілай прыцягвае гледача «Брама горада» (2024) Маргарыты Маніс. Пазнавальнае месца сталіцы, вакзальная рамантыка, адпаведныя задуме стыль і фармат карціны... Меркаванняў, чаму гэтае даволі сціплае з пункту гледжання мастацкіх вартасцей палатно настолькі ўпадабанае наведвальнікамі «Арт-Мінска», знаходзіцца не так ужо шмат, і ўсе яны даволі слаба адпавядаюць крытэрыям актуальнага твора мастацтва. Ды большасці гледачоў зусім і не патрэбна хвалёная надзённасць, ці не так? 

Абмінуць нельга

Многія прызнаныя майстры таксама прадставілі па некалькі сваіх работ. Сярод іх — Зоя Літвінава, але палотны знакамітага жывапісца ў экспазіцыі не самыя новыя: «Двое (Маскі)» 2004 года, «Наведванне» — 2008-га... І ўсё ж радасна бачыць яе карціны на фестывалі, мэта якога — прадставіць найлепшае са зробленага маладымі і сталымі мастакамі. Хаця б таму, што гледачу ёсць з чым параўнаць і што выбраць. 

Работы Уладзіміра Гормаша

Зноў звяртаюць на сябе ўвагу талентавітыя Алеся Скарабагатая і Алесь Багданаў, які гэтым разам выступіў болей сціпла, чым звычайна, і таксама звярнуўся да жанру нацюрморта (палатно гэтага года «Без ГМА III»).

Любіміца гледачоў і журы беларускіх арт-фестываляў Алеся Скарабагатая не здраджвае сабе і не збіраецца ісці на повадзе ў публікі, якая прагне ўбачыць жанравыя ці стылявыя змены ў яе творчасці. Эстэтычнае задавальненне дораць карціны «Рамантычная вячэра», «Любоўнае зелле», «Крэветкі для Музы», створаныя сёлета. 

Андрэй Асташоў  «Адраджэнне міфа», 2022 г.

Сапраўдная зорка фестывалю «Арт-Мінск-2024» — Аляксандр Шаппо, які дэманструе шэраг скульптур апошняга часу, напрыклад, «На шляху да нябёсаў» (2016), «Эдып» (2018), «Мінатаўр» (2023), «Юдзіф» (2023), і новую графіку, таксама прысвечаную міфалогіі (на фестывалі можна ўбачыць літаграфіі «Сармацкая жрыца» і «Золата Шлімана» 2023 года). Работы гэтага мастака, як, дарэчы, і Марыны Капілавай, якая таксама паспяхова займаецца скульптурай і графікай, раскіданы па розных экспазіцыях фэсту, што ніяк не перашкаджае ўспрымаць творы ў цэласнасці і паўнаце задумы. 

На сёлетнім «Арт-Мінску» асабліва ўдалай здаецца частка фестывалю ў галерэі «Арт-Беларусь». У асноўным там прадстаўлена фатаграфія; сярод аўтараў — папулярны ў Instagram фатограф Graph Calligraph. Ён прадставіў своеасаблівую серыю яркіх работ «Мінск. Нешта яшчэ», дзе злучаюцца розныя рэальнасці. Яшчэ адзін аўтар, які не цураецца колеру ў фатаграфіі, —Bikimaksi. Здымаючы Мінск, ён таксама аб’ядноўвае розныя светы, але робіць гэта іншым шляхам, напрыклад, з дапамогай адметных ракурсаў і колеравай гамы. Аднак на фестываль ён прапанаваў не папулярныя работы, прысвечаныя сталіцы, а пейзажы, у якіх апяваецца прыгажосць беларускай прыроды. Каштоўнасць — у цікавым поглядзе на навакольны свет, у якім спалучаецца любоў да Беларусі і ўвага да тэндэнцый сусветнай фатаграфіі. 

Graph Calligraph «Мінск. Нешта яшчэ», 2022 г.

Фестываль «Арт-Мінск» будзе дзейнічаць да 9 чэрвеня. Упадабаныя работы можна купіць. А падтрымаць мастакоў у конкурсе можна з дапамогай галасавання. Мастакі, якія набяруць найбольшую колькасць галасоў, будуць узнагароджаны дыпломамі і прызамі 
партнёраў праекта. 

Яўгенія ШЫЦЬКА

Фота аўтара

Выбар рэдакцыі

Рэгіёны

Самы працяглы ўрок гістарычнай праўды і сяброўства

Самы працяглы ўрок гістарычнай праўды і сяброўства

Удзельнікі «Цягніка Памяці» папярэдніх гадоў дзеляцца сваімі ўражаннямі ад праекта.

Экалогія

Якія прагнозы на лета робяць метэаролагі?

Якія прагнозы на лета робяць метэаролагі?

Тры месяцы суцэльнай спякоты нам не абяцаюць

Гараскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

У пачатку тыдня да Ракаў могуць падступна падкрасціся трывогі і сумневы.