Вы тут

Якое не­бяс­печ­нае за­хвор­ван­не раз­но­сяць мы­шы?


Прыйшла вясна, і дачны сезон адкрыты. Завяршаецца прыборка ў доме і на ўчастку. Аднак мала хто ведае, што тут нас можа падсцерагаць небяспечнае інфекцыйнае захворванне, якое перастала быць для Беларусі экзатычным. Гэта гемарагічная ліхаманка з нырачным сіндромам (ГЛНС). Раней вірусныя гемарагічныя ліхаманкі былі больш распаўсюджаны ў краінах трапічнага і субтрапічнага клімату, аднак анамаліі надвор'я, у тым ліку глабальнае пацяпленне, паспрыялі актыўнаму пашырэнню арэала інфекцыі. Дзе існуе небяспека заразіцца і як ад яе засцерагчыся, расказала ўрач-інфекцыяніст 22-й гарадской дзіцячай паліклінікі Мінска Дар'я Петрачук.


— Дар’я Ігараўна, раскажыце, як можна заразіцца гэтай хваробай.

— Гемарагічная ліхаманка з нырачным сіндромам — тыповая заанозная інфекцыя, гэта значыць заразіцца ёй можна толькі ад пазваночных жывёл. А вось рэзервуарам з’яўляюцца мышападобныя грызуны: палявыя і лясныя мышы, пацукі, палёўкі і інш. Перадача інфекцыі ад грызуна да грызуна ажыццяўляецца кляшчамі і блыхамі. Ёсць некалькі шляхоў перадачы ўзбуджальніка ад жывёл да чалавека.

Першы — паветрана-пылавы: пры ўдыханні віруса з высахлымі экскрэментамі, у прыватнасці мачой інфікаваных грызуноў. Для заражэння, дарэчы, дастаткова пяціхвіліннага знаходжання ў памяшканні, дзе знаходзіліся інфікаваныя жывёлы.

Яшчэ адзін шлях — кантактна-бытавы: пры дакрананні да забруджаных узбуджальнікам аб’ектаў навакольнага асяроддзя (пыл, глеба, збожжа, салома, галлё, сена і інш.) і пашкоджаных скурных або слізістых покрываў чалавека.

Магчымы аліментарны шлях — пры ўжыванні інфікаваных выдзяленнямі грызуноў харчовых прадуктаў, якія не прайшлі тэрмічную апрацоўку, напрыклад капусты, яблыкаў ці морквы. Таксама можна заразіцца пры ўжыванні забруджанай вады.

— Што адбываецца з чалавекам пасля заражэння?

— Інкубацыйны перыяд (час ад моманту заражэння да праяўлення сімптомаў хваробы) можа складаць ад аднаго тыдня да паўтара месяца, у сярэднім 21 дзень. Пачынаецца хвароба з агульнай інфекцыйнай інтаксікацыі. Паднімаецца тэмпература да 38-40 °С. Ліхаманкавы перыяд доўжыцца ад аднаго да трох дзён.

Таксама з’яўляюцца выяўленыя дрыжыкі, моцны галаўны боль, болевы сіндром у мышцах, каленных суставах, паясніцы. Магчымыя млоснасць, ваніты, млявасць. Акрамя таго, могуць непакоіць «туман перад вачыма», мільганне мушак, зніжэнне вастрыні зроку, бачанне прадметаў у чырвоным колеры. Часта назіраюцца ацёчнасць і пачырваненне твару, шыі, верхніх аддзелаў грудзей (сімптом капюшона).

Узбуджальнік валодае выяўленай здольнасцю паражаць сценкі сасудаў, што абумоўлівае ачаговыя кровазліцці ва ўнутраных органах з далучэннем гемарагічнага сіндрому. Клінічна ён праяўляецца петэхіяльным сыпам (гэта дробныя кровазліцці) у вобласці тулава, унутранай паверхні плячэй, кровазліццямі ў склеру, кан’юктыву вачэй, сінякамі ў месцах ін’екцый. Яшчэ магчымыя страўнікава-кішачныя, матачныя, насавыя крывацёкі, гематурыя (кроў у мачы).

Аднак галоўны орган-мэта віруса — ныркі, таму ў востры перыяд можа паўстаць рэзкае зніжэнне дыўрэзу аж да анурыі, калі хворы практычна не мочыцца.

Калі пацыент перажыў перыяд разгару хваробы, то з 9-13-га дня ад пачатку захворвання ў выніку фармавання імунітэту паступова пачынаецца выздараўленне.

— Улічваючы, што захворванне такое цяжкае, як яго папярэдзіць?

— Пры прыборцы дачных, дапаможных памяшканняў, гаражоў, скляпоў неабходна надзяваць маску і гумовыя пальчаткі. Прыборка павінна праходзіць толькі вільготным спосабам з ужываннем сродкаў дэзынфекцыі з наступным праветрываннем памяшкання.

Харчовыя прадукты варта захоўваць у металічнай тары, якая шчыльна закрываецца. У час першага наведвання дачы абед лепш узяць з дому. Ваду неабходна ўжываць прывезеную з сабой, кіпячоную або бутыляваную.

Для надзейнага папярэджання заражэння ГЛНС неабходна праводзіць знішчэнне грызуноў усімі даступнымі сродкамі на тэрыторыі дач, садоў, прыватных пабудоў не радзей двух разоў на год, асабліва ў перыяды масавай міграцыі грызуноў у жылыя памяшканні, а гэта красавік-май і верасень-кастрычнік.

Таксама важна выключыць магчымасць пранікнення грызуноў у жылыя памяшканні і гаспадарчыя пабудовы. Для гэтага варта залатаць вентыляцыйныя адтуліны металічнай сеткай і зацэментаваць шчыліны і адтуліны. Старайцеся не захламляць жыллё і дапаможныя памяшканні, дваровыя ўчасткі, своечасова вывозьце бытавое смецце.

У летні перыяд пры наведванні лесу посуд і ежу нельга раскладваць на траве, пнях. Для начлегу варта выбіраць сухія, не зарослыя хмызняком участкі лесу, дзе няма грызуноў. Пазбягаць начлегу ў стагах сена і саломы.

Пры перавозцы і складзіраванні сена, саломы, нарыхтоўцы дроў, пераборцы агародніны абавязкова выкарыстоўвайце маску і гумовыя пальчаткі. Пасля заканчэння работ старанна вымыйце рукі з мылам.

Улічваючы сур’ёзнасць і цяжар захворвання, лячэнне хворых ажыццяўляецца толькі ў стацыянары. Таму пры з’яўленні першых прыкмет хваробы неабходна неадкладна звярнуцца да ўрача.

Алена КРАВЕЦ

Загаловак у газеце: Па­гро­за на пры­ся­дзіб­ным участ­ку

Выбар рэдакцыі

Культура

Чым сёлета будзе адметны фестываль песні і паэзіі ў Маладзечне?

Чым сёлета будзе адметны фестываль песні і паэзіі ў Маладзечне?

Арганізатары і ўдзельнікі свята запэўніваюць — знайсці сабе адпачынак па душы зможа кожны.

Экалогія

У Беларусі пабудуюць 30 рэгіянальных смеццеперапрацоўчых заводаў

У Беларусі пабудуюць 30 рэгіянальных смеццеперапрацоўчых заводаў

Агульная плошча звалак у Беларусі займае каля 4 тысяч гектараў. 

Грамадства

Ірына Даўгала: Сям’я для беларусаў застаецца найвышэйшай каштоўнасцю

Ірына Даўгала: Сям’я для беларусаў застаецца найвышэйшай каштоўнасцю

«Сям’я закладвае ў чалавеку мараль, здольнасць спраўляцца з выпрабаваннямі, патэнцыял для развіцця, яна навучае любові, самаахвярнасці, культуры».