Вы тут

Як у Строчыцах Масленіцу спраўлялі


Карнавал падняпроўцаў, панямонцаў, палешукоў і гарадскiх «панаехалых» прайшоў у музеі народнай архітэктуры і побыту ў Строчыцах — тут гулялі Масленіцу!


Яркае, самабытнае народнае свята пад песні прыгажунь-спявачак і хлопцаў-музыкаў пачалося 16 сакавіка з шэсця, якое ўзначаліў конь. На руках неслі казляня, гусака ў кошыку ды іншыя жывеліны прысутнічалі, якія прыпісаны да тэрыторыі музея-скансэна. 

Усім натоўпам пайшлі па хатах. Наведалі маладуху Ганну, нежанаціка Яся, а шаноўную цётку Лілю вазілі на возе, дзе замест каня аглоблі цягнуў зухаваты конюх. Тут нічога не зробіш – рэканструкцыйныя абрады патрабуюць ахвяраў дзеля большай вясялосці і крэатыву. І свята заззяла, як даўгачаканае сонца, і пайшло, як па масле! 


Спрадвеку, і дыалектыка жыцця такая, што побач з чалавекам блытаюцца і весялосць, і смутак: адбылося «Пахаванне Дзеда» — абрад, які з вёсак Маскаляняты і Даўгаполле, что на Віцебшчыне, даўно перакачаваў у Строчыцы. «Пахаванне Дзеда» зусім не сумная справа. Міфалагічны дзед Сідорка абжора, п’яніца, гуляка, хоць і працавіты чалавек, жыццялюб, знянацку памёр. Жанчыны галасілі, мужчыны падкрэслівалі найлепшыя рысы характару і факты з жыцця, амаль героя, міфалагічнага памерлага. Сідорку паспрабаваў рэанімаваць мясцовы ўрач, які адразу ад прафесійнага бясілля і за памін душы дзеда прыклаўся да пляшачкі з моцным напоем. Паклікалі бацюшку-свяшчэнніка і ўсёй вёскай правялі дзеда Сідорку ў апошні шлях за бліжэйшую спадзіну-касагор. 

Тым часам на многіх інтэрактыўных пляцоуках строчыцкага музея гулялі ўсе: слухалі песні, танчылі і вадзілі карагоды. Глядзелі тэатр «Батлейку» і ценявы «Вяртэп» – гэта мясцовыя фішкі, якія зауседы праходзяць з аншлагам. Рэзалі дровы, біліся мяшкамі і, канечне, спрабавалі залезці на масленічны слуп. Тут доўга не даходзіла справа да галоўнага прыза – гусака, які чакаў гаспадара-трыумфатара ў клетцы. Спрытны хлопец Дзяніс нарэшце стаў уладальнікам «жывой» узнагароды і паабяцаў гусаку шчаслівае жыццё на вясковым азярцы. 

Кульмінацыяй дня з’явілася спальванне пудзіла Марэны — вялікай смешнай і адначасова страшнай лялькі, якую вырабляюць з саломы або ануч і звычайна прыбіраюць у жаночую вопратку.(Хто б сумняваўся, што з даўніх часоў жанчынам дастаюцца і доля, і ролі такія вар’яцкія).

Сёння гэты абрад правядуць у Беларускім дзяржаўным музеі народнай архітэктуры і побыту зноў у рамках адзначэння Даравальнай нядзелі. Ачышчальны агонь можа пазбавіць ад нягод і няшчасцяў, і наступае пара сонечных вясновых дзён.

 

Тамара ХАМІЦЕВІЧ

Фота аўтара

Выбар рэдакцыі

Фінансы

Як банкі абараняюць ад махляроў грашовыя пераводы

Як банкі абараняюць ад махляроў грашовыя пераводы

За чатыры месяцы 2024 года раскрывальнасць цяжкіх кіберзлачынстваў у параўнанні з аналагічным перыядам мінулага года павысілася на 19%. 

Спорт

Настасся Касцючкова: Чалавек у калясцы не павінен быць зачынены ў чатырох сценах

Настасся Касцючкова: Чалавек у калясцы не павінен быць зачынены ў чатырох сценах

Фехтаваць наша гераіня ўмее трыма відамі зброі: шабляй, шпагай і рапірай. 

Калейдаскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Стральцам на гэтым тыдні не трэба пераацэньваць сваіх магчымасцяў.