Вы тут

Пагуляем у «сароку»


Наш га­лаў­ны мозг раз­ві­ва­ец­ца ця­гам уся­го жыц­ця — ён не да­ста­ец­ца лю­дзям ад на­ра­джэн­ня ў цал­кам сфар­мі­ра­ва­ным вы­гля­дзе. Нер­во­выя клет­кі моз­га рас­туць і ства­ра­юць сіс­тэ­мы, якія за­бяс­печ­ва­юць кант­роль за роз­ны­мі функ­цы­я­мі — слы­ху, зро­ку, ру­ху, маў­лен­ня і інш. Ка­лі мозг не сты­му­ля­ваць ад на­ра­джэн­ня, то нер­во­выя клет­кі раз­ві­вац­ца не бу­дуць.

5-18

—Участ­кі моз­га, якія ад­каз­ва­юць за раз­віц­цё ру­хаў, раз­мя­шча­юц­ца по­бач з ты­мі, што звя­за­ны з маў­лен­нем, — тлу­ма­чыць на­стаў­нік-ла­га­пед 3‑й га­рад­ской дзі­ця­чай клі­ніч­най па­лі­клі­ні­кі г. Мін­ска Воль­га МА­ШЭ­ДА. — Та­му ўздзе­ян­не на паль­чы­кі рук пры­во­дзіць да рас­тар­мож­ван­ня ру­халь­ных і маў­лен­чых зон моз­га. А чым больш роз­ных ім­пуль­саў па­сту­пае ў мозг, тым больш па­спя­хо­ва раз­ві­ва­юц­ца ра­зу­мо­выя і маў­лен­чыя здоль­нас­ці. Для вы­зна­чэн­ня ўзроў­ню раз­віц­ця маў­лен­ня ў пер­шыя га­ды жыц­ця рас­пра­ца­ва­ны спе­цы­яль­ны ме­тад. Дзі­ця про­сяць па­ка­заць адзін паль­чык, два, тры. Дзе­ці, якім да­во­лі хут­ка і без на­пру­жан­ня да­юц­ца іза­ля­ва­ныя ру­хі паль­чы­каў, — гэ­та ма­лыя, якія раз­маў­ля­юць. Ка­лі ж паль­цы дзі­ця­ці не­па­слух­мя­ныя, на­пру­жа­ныя, згі­на­юц­ца толь­кі ра­зам, або, на­ад­ва­рот, сла­быя і не да­юць дак­лад­ных іза­ля­ва­ных ру­хаў, зна­чыць, ёсць праб­ле­мы з маў­лен­нем…

Да та­го ча­су, па­куль ру­хі паль­цаў рук не ста­нуць сва­бод­ны­мі, дак­лад­ны­мі, ска­ар­ды­на­ва­ны­мі, раз­віц­ця маў­лен­ня ў поў­ным аб'­ёме да­маг­чы­ся не ўдас­ца.

Раз­ві­ва­ю­чая ра­бо­та ажыц­цяў­ля­ец­ца па прын­цы­пе «зні­зу ўверх» — ад ру­ху да маў­лен­ня, а не на­ад­ва­рот.

Трэ­ні­ра­ваць паль­цы рук мож­на з 6‑ме­сяч­на­га ўзрос­ту. Са­мы прос­ты ме­тад — ма­саж, па­гладж­ван­ні ад кон­чы­каў паль­чы­каў да за­пяс­ця. Мож­на вы­ка­рыс­тоў­ваць і та­кое прак­ты­ка­ван­не: браць кож­ны паль­чык, згі­наць і раз­гі­наць яго. Та­кім чы­нам маў­лен­чыя ўчаст­кі бу­дуць фар­мі­ра­вац­ца ў абод­вух паў­шар'­ях га­лаў­но­га моз­га.

З 7–8 ме­ся­цаў дзі­ця па­чы­нае «за­гра­баць» прад­мет у да­лонь з поў­ным згі­нан­нем вя­лі­ка­га паль­чы­ка. Ця­пер яму мож­на да­ве­рыць склад­ван­не ў скры­ню буй­ных яр­кіх ца­цак і прад­ме­таў.

5-19

Най­больш цяж­ка дзі­ця­ці да­ец­ца рас­ціс­кан­не паль­чы­каў. Боль­шасць дзя­цей на­ву­ча­юц­ца гэ­та­му ў 10–11 ме­ся­цаў. У гэ­ты пе­ры­яд мож­на ву­чыць ка­таць ша­ры­кі з цес­та, рваць па­пе­ру, пе­ра­бі­раць драў­ля­ныя ка­ра­лі і гу­зі­кі, зна­хо­дзіць у ёміс­тас­ці з кру­па­мі ней­кія дроб­ныя прад­ме­ты. Дзе­ці лю­бяць та­кія гуль­ні, га­лоў­нае, каб да­рос­лыя пад­трым­лі­ва­лі іх.

Для раз­віц­ця пе­рай­ман­ня ру­хаў вы­ка­рыс­тоў­ва­юць па­цеш­кі, у якіх за­дзей­ні­ча­юць дзі­ця­чыя руч­кі: «ла­душ­кі-ла­душ­кі», «са­ро­ка-бе­ла­бо­ка», «хлоп­чык-з‑паль­чык», «ідзе ка­за ра­га­тая». Па­да­ба­юц­ца дзе­цям і ак­тыў­ныя гуль­ні, ка­лі іх тар­мо­сяць, пад­кід­ва­юць.

Для раз­віц­ця дроб­ных ска­ар­ды­на­ва­ных ру­хаў рук мож­на вы­ка­рыс­тоў­ваць гуль­ні з ку­бі­ка­мі, укла­ды­ша­мі, роз­на­ка­ля­ро­вы­мі пры­шчэп­ка­мі, склад­ван­ні пі­ра­мі­дак і мат­ро­шак, прак­ты­ка­ван­ні для паль­чы­каў і паль­чы­ка­вы тэ­атр.

У 1 го­дзік дзі­ця ава­лод­вае не­ка­то­ры­мі ру­ха­вы­мі ма­ні­пу­ля­цы­я­мі, у яго ўзні­кае па­трэ­ба ў кан­так­тах з да­рос­лым. Як вы­нік — вы­маў­лен­не 3–10 асэн­са­ва­ных слоў, якія пра­цяг­лы час пе­ра­меш­ва­юц­ца з ло­па­там.

Ра­бі­це так:

1.Раз­ві­вай­це дроб­ную ма­то­ры­ку рэ­гу­ляр­на (з улі­кам уз­рос­ту).

2.Спа­чат­ку вы­кон­вай­це ўсе ру­хі ру­ка­мі дзі­ця­ці, а па ме­ры за­сва­ен­ня яно пач­не ра­біць усё са­ма­стой­на.

3.Са­чы­це за тым, каб прак­ты­ка­ван­ні вы­кон­ва­лі­ся пра­віль­на. Ка­лі неш­та не атрым­лі­ва­ец­ца, да­па­ма­жы­це з вы­ка­нан­нем: за­фік­суй­це па­трэб­нае ста­но­ві­шча паль­чы­каў і інш.

4.Чар­гуй­це но­выя прак­ты­ка­ван­ні і гуль­ні са ста­ры­мі.

5.Хва­лі­це дзі­ця за пос­пе­хі, са­чы­це за яго на­стро­ем і фі­зіч­ным ста­нам.

Свят­ла­на БА­РЫ­СЕН­КА

 

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Захаваць. Нельга знесці

Захаваць. Нельга знесці

Знакі прыпынку нарэшце расстаўлены.

Калейдаскоп

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Усходні гараскоп на наступны тыдзень

Стральцам на гэтым тыдні не трэба пераацэньваць сваіх магчымасцяў.