22 кастрычніка, чацвер

Вы тут

Ролер-спорт без узросту і абмежаванняў


Калі лічыць, што прафесійны спорт пачынаецца са стварэння нацыянальнай федэрацыі, то ролер-спорт у нашай краіне занадта малады. Беларуская федэрацыя спорту на роліках і скейтбордах была створана ў 2017 годзе. Але яго гісторыя пачалася значна раней.


Ролер-спорт пачаў развівацца, дзякуючы свайму «старэйшаму брату» канькабежнаму спорту. У межах трэніровачнага працэсу на роліках пастаянна каталіся канькабежцы, на іх нават выступалі на спаборніцтвах. Хроснымі бацькамі беларускіх ролікаў можна лічыць канькабежцаў Аляксея Хатылёва і Сяргея Мініна. «У пачатку 2000-х у беларускіх магазінах з'явіліся кітайскія ролікі, якія ў народзе празвалі паграмушкамі. Уся вуліца чула, што на іх нехта катаецца. Тады ролікі лічыліся дзіцячай забаўкай і зусім не ўспрымаліся як інвентар для прафесійнага спорту. У 2007 годзе Сяргей Мінін, зараз галоўны трэнер нацыянальнай зборнай па канькабежным спорце, працуючы дзіцячым трэнерам, вучыў дзяцей катацца на роліках. Ён жа сабраў і першую дарослую групу. І дзякуючы яму ўжо ў 2010-м можна было сустрэць трыццацігадовых і больш сталых людзей на роліках. На першы неафіцыйны чэмпіянат СНД прыехала больш за 100 ролераў з Эстоніі, Літвы, Латвіі, Расіі, Украіны і Беларусі. Спыніцца мы ўжо не змаглі. Сяргей узяў на сябе падрыхтоўку спартсменаў, я — менеджмент. Так за дзесяць гадоў мы «вырасцілі» беларускія ролікі», — расказвае Аляксей Хатылёў, старшыня федэрацыі спорту на роліках і скейтбордах.

У сусветным ролер-спорце вылучаецца 12 напрамкаў, афіцыйна прызнаных Міжнароднай федэрацыяй. У Беларусі актыўна развіваецца дзве дысцыпліны — традыцыйны хуткасны бег на роліках і фрыстайл-слалам, які прадугледжвае выкананне розных фігур вакол конусаў. Ураджэнка Гродна Васіліса Маслава на чэмпіянаце свету 2018 года перамагла ў фрыстайл-слаламе. А ў 2019-м у гэтай жа дысцыпліне яна заваявала бронзавы медаль Сусветных ролер-гульняў у Барселоне. Цікавая дысцыпліна рол-бол, калі спартсмены на роліках закідваюць баскетбольны мяч у футбольныя вароты. У 2011 годзе беларуская каманда пад кіраўніцтвам Сяргея Мініна стала бронзавым прызёрам чэмпіянату свету ў Індыі.

Першая і вядучая школа ролер-спорту ў Беларусі была заснавана Сяргеем Мініным. Услед за ёй сталі з'яўляцца іншыя. «Сёння ў краіне іх каля 10. Васіліса Маслава заснавала ў Гродне сваю школу па фрыстайл-слаламу, адкрыла гарадскую федэрацыю і разам са сваімі аднадумцамі развівае ролер-спорт у рэгіёне. Працуюць школы ў Баранавічах, у Гомелі, яны актыўна дапамагаюць з арганізацыяй спаборніцтваў, на якіх пастаянна выступаюць іх спартсмены. Шмат школ у Мінску, што лагічна. Яны з'яўляюцца там, дзе ёсць умовы. Сталіца ў гэтым выйграе перад іншымі гарадамі. Пакуль усе школы — прыватная ініцыятыва. У краіне яшчэ няма ніводнай дзяржаўнай школы, якая развівае непасрэдна ролер-спорт. Ёсць дзіцяча-юнацкія спартыўныя школы, дзе канькабежцы і шорт-трэкісты катаюцца на роліках. Але гэта ўсе ж такі дадатак да іншых відаў спорту», — адзначае Аляксей Хатылёў.

Уплывае на развіццё спорту і яго прыналежнасць да алімпійскай сям'і, куды ролер-спорт пакуль не адносіцца. На дадзены момант яго галоўны поспех — прысутнасць у праграме Юнацкіх Алімпійскіх гульняў 2018 года ў Буэнас-Айрасе. Міжнародны Алімпійскі камітэт уключыў толькі адну дысцыпліну ў праграму Алімпійскіх гульняў у Токіа. Пашанцавала скейтбордынгу — праз яго распаўсюджанасць і непераборлівасць.

Канькабежны і ролер-спорт так цесна звязаныя, што, здаецца, не могуць адзін без аднаго. Марына Зуева, Ганна Ніфантава, Ягор Дамарацкі, Віталій Міхайлаў і іншыя члены нацыянальнай зборнай па канькабежным спорце — лідары беларускага ролер-спорту. «Дзецям, з якімі пачынаў Сяргей Мінін, зараз 13-14 гадоў, і, вядома, ім складана канкурыраваць з дарослымі канькабежцамі. Але на спаборніцтвах мы бачым, што гэтыя дзеці даганяюць юніёрскую канькабежную зборную, — тлумачыць Аляксей Хатылёў. — Ролікавы вопыт дапамагае канькабежцам удасканальвацца. Некалькі гадоў таму Беларускі саюз канькабежцаў праводзіў зборы па праграме развіцця Міжнароднага саюза. Замежныя спецыялісты дапамагалі канькабежцам развівацца ў мас-старце. У выніку — 6-е месца Марыны Зуевай і 7-е Віталія Міхайлава на Алімпійскіх гульнях у Пхёнчхане і шматлікія п'едэсталы ў гэтым відзе на этапах Кубку свету.

Аб цеснай сувязі двух відаў спорту сведчаць і прыклады ролікавых чэмпіёнаў, якія дабіліся поспехаў у канькабежным спорце. Першым стаў амерыканец Кей Сі Буцьет, удзельнік алімпіяды ў Нагана 1998 года. Яго суайчыннік Дэрэк Пара — уладальнік 40 тытулаў у ролер-спорце, выйграў Алімпійскія гульні 2002 года з сусветным рэкордам. Пералічваць можна бясконца. Дзякуючы ролікам, канькабежны спорт развіваецца ў экзатычных для яго краінах — Калумбіі, Новай Зеландыі, Аўстраліі, Аргенціне.

Нягледзячы на брацкія адносіны з канькабежным, ролер-спорт усё ж самастойны від. Аляксей Хатылёў упэўнены, што для развіцця патрэбны тры складнікі: інфраструктура, інвентар і людзі. Не будзе хаця б аднаго кампаненту — не будзе прагрэсу. Пакуль для беларускага ролер-спорту востра стаіць пытанне інфраструктуры. Шматлікія лыжаролерныя трасы падыходзяць для пачатковай падрыхтоўкі, але не для правядзення спаборніцтваў. Але гэтая праблема паступова вырашаецца. У Салігорску сіламі «Беларуськалія» ўзводзіцца прафесійны ролер-трэк. Гэта будзе першая адпаведная спартыўная пабудова на тэрыторыі СНД. Наяўнасць такой арэны дазволіць праводзіць у Беларусі чэмпіянаты Еўропы і свету. З'явіцца магчымасць прыняць і Сусветныя ролер-гульні — галоўныя ролікавыя спаборніцтвы, дзе выступаюць прадстаўнікі ўсіх 11 відаў. Летась на гульні ў Барселону прыехала каля 5000 чалавек. Апагеем стаў адкрыты ролер-марафон, які сабраў прафесіяналаў і аматараў з усяго свету.

Свой ролер-марафон, няхай і не такі маштабны, ёсць і ў Беларусі. Забег праходзіць у верасні і кожны раз у новым фармаце. Метадам спроб і памылак арганізатары даведваюцца, што больш цікава беларускім ролерам. Аднойчы беглі разам з лёгкаатлетычным паўмарафонам. Але праз розную хуткасць бегуноў і ролераў гэта аказалася небяспечна і нязручна. Самым запамінальным стаў ролер-марафон 2018 года з удзелам Прэзідэнта Беларусі. У 2020 годзе забег пройдзе ў арыгінальным фармаце, расказаў Аляксей Хатылёў: «Мы любім эксперыментаваць з фарматамі і лакацыямі. У гэтым годзе наш марафон пройдзе 6 верасня на трасе стадыёна «Зара» Рэспубліканскага спартыўна-тэхнічнага цэнтра ДТСААФ, у раёне алімпійскага комплексу «Стайкі». Гэта будзе не стандартны забег на 42 кіламетры, а камандная эстафета. Камандам з пяці чалавек трэба будзе за тры гадзіны праехаць максімальную колькасць кругоў па 1200 метраў. Мы пазіцыянуем гэта мерапрыемства як сямейнае, забаўляльнае, а не спартыўнае. Спадзяемся ўбачыць шмат камандаў з дзецьмі».

Прывабнасць і масавасць ролер-спорту тлумачацца яго даступнасцю. Аматарскія дзіцячыя ролікі каштуюць ад 100 да 250 долараў. Абавязкова мець шлем і ахоўную экіпіроўку на локці, калені і запясці. Аляксей Хатылёў раіць бацькам, чые дзеці катаюцца на роліках, не эканоміць. Па-першае, ад гэтага залежыць бяспека. Па-другое, на няякасных роліках шмат чаго можа не атрымацца, і ў дзіцяці прападзе інтарэс.

Пакуль ролер-спорт больш масавы, чым прафесійны. Аляксей Хатылёў упэўнены, што гэта не перашкаджае развіццю: «Любы прафесійны спорт павінен асноўвацца на фундаменце масавасці. Можна, канешне, прывезці легіянераў з іншых краін. Але гэта дорага і ў нас пакуль няма такой магчымасці. Мы прыцягваем людзей усіх узростаў. Дарослым людзям спорт і разуменне яго культуры дапамагае эфектыўна працаваць і вырашаць свае жыццёвыя задачы. Дзіця, чые бацькі захопленыя спортам, абавязкова возьме з іх прыклад. Чым больш у нас аматараў, тым вышэйшыя шансы выхаваць прафесіяналаў і будучых зорак сусветнага ўзроўню».

Валерыя СЦЯЦКО

Фота: Беларуская федэрацыя спорту на роліках і скейтбордах

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Транспарт вялiкага горада. Пра новыя маршруты, электробусы i трэцюю лiнiю метро

Транспарт вялiкага горада. Пра новыя маршруты, электробусы i трэцюю лiнiю метро

 У Мiнску цяпер працуе 199 маршрутаў аўтобусаў, восем — электробусаў, 89 — тралейбусаў, восем — трамваяў. 

Культура

Як вывозілі каштоўнасці з музеяў БССР у канцы 1920-х — пачатку 1930-х гг.

Як вывозілі каштоўнасці з музеяў БССР у канцы 1920-х — пачатку 1930-х гг.

Даследчыкі савецкай індустрыялізацыі традыцыйна бралі пад увагу дзве галоўныя крыніцы яе фінансавання — экспарт сыравіны і сельскагаспадарчай прадукцыі.

Культура

Леў Клейнбарт. Чалавек, якi адкрыў для чытацкай публiкi Янку Купалу i Сяргея Ясенiна, нарадзiўся ў Капылi — у доме, якi захаваўся да нашых дзён

Леў Клейнбарт. Чалавек, якi адкрыў для чытацкай публiкi Янку Купалу i Сяргея Ясенiна, нарадзiўся ў Капылi — у доме, якi захаваўся да нашых дзён

У пачатку XX стагоддзя публiцыст, крытык i журналiст Леў Клейнбарт быў уплывовай асобай сярод творчай iнтэлiгенцыi Пецярбурга.

Эканоміка

Студэнцкі попыт на кошт арэнды жылля амаль не паўплываў

Студэнцкі попыт на кошт арэнды жылля амаль не паўплываў

Спецыялісты адзначаюць: добра яшчэ, што рынак выжыў.