Вы тут

Траўмаў кісці становіцца менш, але яны з кожным годам цяжэйшыя


Людзі кажуць: «Усё ў нашых руках». Сапраўды, штодзень у далоні кожнага з нас трапляе вялікая колькасць рэчаў, розных па памеры, форме і прызначэнні. Таму нашы рукі, дарэчы, часта і знаходзяцца пад найвялікшай пагрозай траўміравання. Цяпер настала пара зімовых свят, адзін з атрыбутаў якіх — феерверкі і петарды. Прыгожыя, але не заўсёды бяспечныя, яны могуць цалкам перавярнуць нашы планы на першыя дні і нават месяцы новага года. Добра, калі не на ўсё жыццё. У навагоднюю ноч спецыялісты Рэспубліканскага цэнтра хірургіі кісці, які дзейнічае на базе 6-й гарадской клінічнай бальніцы Мінска, заўсёды напагатове. Як бачацца зімовыя святы з гэтай медыцынскай установы, нам расказаў урач траўматолаг-артапед вышэйшай катэгорыі Уладзімір Малец.


— Уладзімір Леанідавіч, ці многа да вас звяртаецца людзей з траўмамі рук ад піратэхнікі?

— Год на год не прыходзіцца, аднак за ўвесь святочны перыяд звычайна паступае больш за дзясятак чалавек з траўмамі ад піратэхнікі. Прычым ёсць дрэнная тэндэнцыя, што з такімі пашкоджаннямі ўсё часцей звяртаюцца менавіта дзеці і падлеткі. Апошнім часам колькасць пацярпелых меншая, але характар траўмаў становіцца цяжэйшы: калі раней гэта былі ў большасці раны, кантузіі, то цяпер даходзіць да адкрытых пераломаў, адчлянення сегментаў кісці, якія патрабуюць сур'ёзных аперацый і працяглага аднаўленчага перыяду.

— І гэта вынік нізкай якасці піратэхнікі ці няправільнага карыстання ёю?

— Асноўная праблема такога траўміравання ў няправільным карыстанні. Дзецям цікава, што будзе, калі разабраць петарду, падпаліць яе ў руках, часта спрабуюць паўтарыць трукі з інтэрнэту, і зразумела, што ў большасці выпадкаў гэта канчаецца дрэнна.

— А калі ўсё ж такі такое адбылося, якая павінна быць першая дапамога пацярпеламу?

— Вельмі важна як мага хутчэй пастарацца даставіць пацярпелага ў медыцынскую ўстанову. Перад гэтым трэба проста накруціць чысты бінт, не трэба нічога прамываць, спрабаваць спыніць крывацёк, нешта ўправіць. Калі ёсць адчляненне якой-небудзь часткі кісці, то неабходна таксама абкруціць руку бінтам, абгарнуць яе пакетам і змясціць у яшчэ адзін пакет з ільдом. Можна змайстраваць імправізаваную шыну з дошчачкі, напрыклад.

— Уладзімір Леанідавіч, чаму хірургія кісці выдзелена як асобная галіна?

— Нездарма вялікі кісцевы хірург Стэрлінг Бунел назваў хірургію кісці брыльянтам артапедычнай хірургіі: чалавечая рука — гэта вельмі складаная канструкцыя з мышцаў, нерваў, касцей, суставаў. Да таго ж усім вядома, што праца ператварыла малпу ў чалавека, а працоўная дзейнасць чалавека немагчымая без нармальнага функцыянавання кісці.

— Цэнтр, у якім вы працуеце, у Беларусі адзін. Значыць, людзей з любымі траўмамі і хваробамі кісці вязуць сюды з усёй краіны?

— У Мінск з рэгіёнаў вязуць найчасцей не з пашкоджаннямі, а з захворваннямі. Таму што калі траўма вострая, то везці сюды не заўсёды правільна. Як правіла, частку функцый на абласным узроўні бяруць на сябе аддзяленні мікрахірургіі на базе аддзяленняў абласных бальніц.

— Колькі прыкладна штодзень паступае пацярпелых і які характар траўмаў распаўсюджаны найболей?

— Калі не браць у разлік пацыентаў з артапедычнымі захворваннямі, кожны дзень з траўмамі да нас звяртаюцца ад 20 да 40 чалавек. Гэтая колькасць павялічваецца ў перыяд вясна — восень, калі людзі пачынаюць карыстацца рознымі механізмамі (балгаркамі, такарнымі станкамі, піламі) і атрымліваюць высокаэнергетычныя траўмы. Чым вышэй навукова-тэхнічны прагрэс, тым вышэй траўматызм. Таму з кожным годам траўмы набываюць усё больш цяжкі характар, і, на жаль, усё радзей кісць паддаецца поўнаму аднаўленню.

— Раскажыце пра нейкія незвычайныя аперацыі, праведзеныя ў цэнтры.

— Любая аперацыя сама па сабе ўнікальная, бо адна і тая ж паталогія ў кожнага мае нейкія свае асаблівасці. Але ёсць шэраг аперацый, якія праводзяцца ў выключных выпадках. Скажам, бывае, што скура здымаецца, як пальчатка. Застаюцца голыя сухажыллі, косці. Тады бяруцца і падшываюцца свабодныя лапікі, гэта значыць праводзіцца шматэтапная скурная пластыка.

Адметна тое, што ў нашым цэнтры ажыццяўляецца не толькі лячэбная дзейнасць, але і навуковая. Мы распрацоўваем новыя методыкі, звязаныя з паталогіяй запясця, напрыклад, ужо выкарыстоўваецца методыка лячэння хваробы Кінбэка, артрозу першага запясцева-пясцевага сустава, а таксама паталогіі посттраўматычнай дэфармацыі дыстальнага аддзела перадплечча. Цяпер распрацоўваюцца методыкі па лячэнні дабраякасных утварэнняў кісці. Перыядычна вядзецца супрацоўніцтва з кафедрай Беларускага дзяржаўнага медыцынскага ўніверсітэта і Беларускай медыцынскай акадэміяй паслядыпломнай адукацыі. Рэгулярна ездзім за мяжу, глядзім новыя методыкі, укараняем іх тут. Пішуцца і абараняюцца кандыдацкія, доктарскія дысертацыі, прысвечаныя траўмам і захворванням кісці. Калі параўноўваць з замежнымі калегамі, можна сказаць, што не сорамна за наш цэнтр.

Аляксандра ДАРАШЭНКА

Загаловак у газеце: Усё ў нашых руках

Выбар рэдакцыі

Эканоміка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

Тонкае мастацтва дабрабыту. Складаем сямейны бюджэт разам са спецыялістам Нацбанка

2020 год паставіў усіх нас перад неабходнасцю дакладна планаваць свае выдаткі.

Калейдаскоп

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Вясёлыя гісторыі чытачоў

Класiкаў трэба ведаць…, Быў бы араты, будзе й прыганяты, Па малiну…

Эканоміка

«Мы выказалi прапановы, i нас пачулi». Як дзяржаўныя прэферэнцыi дапамагаюць падтрымаць суб'ектаў гаспадарання

«Мы выказалi прапановы, i нас пачулi». Як дзяржаўныя прэферэнцыi дапамагаюць падтрымаць суб'ектаў гаспадарання

У бiзнес-колах Гродзеншчыны лiчаць, што меры па падтрымцы эканомiкi з'явiлiся своечасова.