Вы тут

Толькі маладосць, толькі фальклор!


Толькі маладосць, толькі фальклор!


Узорны фальклорны ансамбль “Рудабельскія зорачкі” аб’ядноўвае дзяцей і падлеткаў з райцэнтра Акцябрскі Гомельскай вобласці, зацікаўленых народным мастацтвам. Гурт быў створаны ў 1995 годзе і стаў адным з першых удзельнікаў рэспубліканскага фестывалю фальклорнага мастацтва “Берагіня”. Рэпертуар ансамбля складаюць аўтэнтычныя танцы, абрадавыя і пазаабрадавыя песні, найгрышы. “Рудабельскія зорачкі” удзельнічаюць у рэспубліканскіх і міжнародных форумах традыцыйнай культуры, з’яўляюцца дыпламантамі фестываляў “Беларуская полька”, “Сожскі карагод”, “Шануйце спадчыну сваю”, уладальнікамі гран-пры фестываляў “Берагіня” розных гадоў. Фальклорны гурт узнагароджаны дыпломам Камісіі Рэспублікі Беларусь па справах ЮНЕСКА за значны ўклад у захаванне нематэрыяльнай культурнай спадчыны.


Народны танец – гэта штосьці магічнае і чароўнае, бо ён паглынае цябе цалкам і нібы адкрывае шлях у мінуўшчыну. Кіраўнік узорнага фальклорнага ансамбля “Рудабельскія зорачкі” Вольга Гаўрылаўна Дульская расказала пра танцавальную спадчыну беларусаў і яе захаванне для будучых пакаленняў.

– Вольга Гаўрылаўна, а якія танцы былі папулярнымі ў нашых продкаў?

– Беларускія танцы рухавыя і заліхвацкія, нясуць станоўчыя эмоцыі. Танчылі нашы продкі часцей за ўсё пад гармонік і сольна, і парамі, і тройкамі. Танец спрыяў выхаванню эстэтычнага густу ў танцораў і гледачоў. Шырока распаўсюджаны танцы “Падэспань”, “Лявоніха”, “Кракавяк”, “Месяц”, полькі, вальсы, карагоды. І амаль у кожнай вёсцы – свой варыянт выканання, які адрозніваецца спалучэннямі рухаў і кампазіцыяй.

У народным танцы чалавек пражывае цэлае жыццё. Кожны новы танец – гэта новая гісторыя, новыя ўзаемаадносіны і новыя эмоцыі. Напрыклад, у танцы “Важны” выканаўцы паказваюць увесь свой гонар, рухаюцца павольна і важна, простыя сяляне нібы прымяраюць на сабе ролю шляхты. Здаецца, яны ўяўлялі, што танчаць не на вясковай вечарыне сярод старых хат і адрын, а на панскім балі ў багатых інтэр’ерах палаца. За бездакорнае выкананне гэтага танца на адным з фестываляў фальклору “Берагіня” публіка стала называць наш калектыў “рудабельскай шляхтай”.

– З чаго пачынаецца навучанне народным танцам?

– Працэс навучання народным танцам грунтуецца на краязнаўчай працы і стасунках паміж пакаленнямі. Пачынаем з сустрэчы з носьбітамі – знаўцамі мясцовага фальклору, запісваем мелодыі, запамінаем танцавальныя рухі. Дзеці танчаць так, як і іх прабабулі і прадзядулі, са строгім захаваннем схемы, паказанай носьбітам, таму што танцы мы пераймаем “з нагі ў нагу”. А такому спосабу засваення ўласцівая натуральнасць паводзінаў, непасрэднасць і нязмушанасць.

– Што павінен памятаць той, хто хоча вучыцца народным танцам?

– Падчас сустрэч з носьбітамі мы рупліва вывучаем танцавальны этыкет, бо ў народным мастацтве няма дробязей. Кожны рух – гэта нібы сказ у тэксце. Трэба разумець настрой танца, падтрымліваць кантакт з партнёрам і сачыць за мімікай, а галоўнае – захоўваць манеру выканання танца, перанятую ад носьбіта.

Але мала вывучыць рухі ды мець фізічную сілу. Каб выконваць народны танец, чалавек павінен мець адпаведны душэўны настрой. Перш-наперш ва ўдзельнікаў свайго калектыву я выхоўваю любоў і павагу да сваіх вытокаў, жаданне пазнаёміць з імі гледача. Вялікую ролю ў гэтым адыгрываюць носьбіты. Хто, калі не бабуля са сваім жыццёвым вопытам, можа даць карысную параду маладым і дапамагчы зрабіць правільны выбар? Танцоркі ў калектыве ніколі не карыстаюцца касметыкай. Іх упрыгожвае маладосць і эмацыянальны настрой.

– Ці дапамагае ўдзел у міжнародных фестывалях у захаванні фальклорнай спадчыны? Як успрымаюць наш фальклор за мяжой?

– Мы ўдзельнічалі ў свяце “Дзёжкін карагод” у Расіі, выступалі з канцэртнай праграмай у Германіі, на фестывалі “Світавід” ва Украіне. Мастацтва наша там разумелі і прымалі як блізкае і роднае. Гледзячы на тое, як беларускі фальклор хвалюе людзей з замежжа, з якой павагай ставяцца да Беларусі, удзельнікі калектыву з яшчэ большай ахвотай пачынаюць вывучаць народную культуру і распаўсюджваць яе. Цікавасць да Беларусі з боку замежнікаў з’яўляецца штуршком да больш глыбокага вывучэння гісторыі і культуры сваёй Радзімы, асабліва для моладзі.

– Навошта нам захоўваць фальклорную спадчыну? Ці патрэбны народныя танцы сёння?

– Фальклор дапамагае зразумець, хто мы і адкуль мы. Не дзіўна, што бабуліны танцы ізноў становяцца запатрабаванымі. У апошнія гады праяўляецца асаблівы інтарэс беларусаў да сваёй спадчыны і да сваіх вытокаў. Фальклор – гэта аснова ўсяго, гэта крыніца, з якой выцякае жыццё.

Данііл Шэйка

Дадаць каментар

Выбар рэдакцыі

Грамадства

Уладзімір Краўцоў пра тое, як будзе развівацца Гродзенская вобласць

Уладзімір Краўцоў пра тое, як будзе развівацца Гродзенская вобласць

Кіраўнік Гродзенскай вобласці — аб розніцы паміж усходам і захадам, паразуменні фермераў і буйных агракомплексаў, спосабах прыцягнення турыстаў і прыватнай ініцыятыве ў рэстаўрацыі будынкаў.

Грамадства

Смеццевы калапc: рэальная пагроза?

Смеццевы калапc: рэальная пагроза?

Як у нашай краіне вырашаецца праблема з утварэннем і ўтылізацыяй адходаў.

Грамадства

У Мінск прыляцела даўгахвостая кугакаўка

У Мінск прыляцела даўгахвостая кугакаўка

Сенсацыя ў свеце беларускай фаўны — у Мінск прыляцела сава-«чырванакніжніца».

Грамадства

Колькі прадуктаў і адзення нам неабходна для нармальнага жыцця?

Колькі прадуктаў і адзення нам неабходна для нармальнага жыцця?

Колькі малака і яек беларус ужывае за месяц?