Вы тут

Еўрапейскі досвед дэкрэтнага адпачынку бацькі


Мужчыны, якія больш займаюцца з дзецьмі, даўжэй жывуць, менш рызыкуюць і лепш харчуюцца. А тыя, хто быў у дэкрэце, становяцца больш карыснымі супрацоўнікамі, сведчаць спецыялісты, і раяць беларускім татам часцей браць водпуск па доглядзе малых. Такім чынам у краіне будзе зніжацца і рызыка непрымання на працу маладых жанчын.


Дэкрэт спрыяе здароўю і павышае імідж кампаніі

Ідэя далучэння мужчын да выхавання і заняткаў з дзецьмі — не проста модны кірунак развіцця грамадства. Яе карысць пацвярджаецца вынікамі даследаванняў і практычным вопытам іншых краін.

У Швецыі ў некаторых сферах работадаўцы лічаць, што дэкрэтны адпачынак таты пазітыўна ўплывае на імідж арганізацыі. У прыватнасці, тут вельмі папулярна браць водпуск па доглядзе дзіцяці сярод паліцэйскіх. Лічыцца, што гэта выклікае ў насельніцтва большы давер да праваахоўнікаў. Магчыма, такі вопыт у пэўных сферах працы няблага было б пераняць і Беларусі. Аднак трэба ўлічваць розніцу паміж заробкамі мужчын і жанчын. Часта тата проста не можа сабе дазволіць узяць «дзіцячы» адпачынак, бо ён галоўны здабытчык сям'і, адзначаюць дэмографы.

— Нягледзячы на тое, што айчыннае заканадаўства прыязнае да сем'яў і дазваляе пайсці ў дэкрэт не толькі маці і бацьку, але і бабулі ці дзядулі, на практыцы яно працуе не так актыўна. Толькі 1% беларускіх мужчын, згодна са статыстыкай, бяруць водпуск па доглядзе дзіцяці, асабліва ў недзяржаўных арганізацыях. Іх кіраўнікі са скепсісам ставяцца да жанчын дзетароднага ўзросту і не вельмі зацікаўлены ў іх працаўладкаванні, — зазначае Алена КАСЬКО, намеснік прадстаўніка Фонду ААН у галіне народанасельніцтва (ЮНФПА) у Беларусі. — Чым больш мужчын будзе ісці ў дэкрэт, тым раней мы зменім погляд на гэтую справу.

— Вельмі важна, каб у сем'ях разумелі, што ў мацярынскай любові да дзяцей няма манаполіі, малым трэба атрымліваць яе і ад бацькі таксама, — падзяліўся Лауры ПУЛАЛА, кіраўнік аддзялення пасольства Фінляндыі ў Беларусі. — У мяне самога трое дзяцей, і я тройчы максімальна выкарыстоўваў водпуск, які мог узяць па заканадаўстве. У сям'і маіх бацькоў нас было шасцёра, і амаль заўжды з намі быў тата, бо маці была занятая ў тэатры раніцай і ўвечары.

— Выхад татаў у дэкрэт у Беларусі ўскладняецца існаваннем устойлівых стэрэатыпаў, што выхаванне — жаночы занятак. Мужчына, які даглядае дзяцей, разглядаецца як беспрацоўны няўдачнік або рэвалюцыянер-правакатар, — мяркуе Алена Касько. — Таму мы і працуем з рознымі арганізацыямі, прапагандуючы стварэнне рабочай прасторы, прыязнай да бацькоў.

Нават у Фінляндыі — адной з самых спрыяльных краін для нараджэння дзяцей, усё роўна існуюць спрэчныя пытанні адносна роляў бацькі і маці ў сям'і.

— Ужо ў 1978 годзе фінскі бацька мог скарыстацца 12 днямі адпачынку па доглядзе малога. У 1980-м татам сталі гарантаваць больш працяглы адпачынак і дазволілі дзяліць яго з мамамі. Аднак альтэрнатыва прывяла да таго, што ў большасці такія водпускі бралі жанчыны, — расказвае Ганне ЛАМІЛА, пасол па правах жанчын і гендарнага раўнапраўя (Фінляндыя). — Як правіла, сучасныя жанчыны ў нас даглядаюць дзіця да года. Фінскія таты могуць узяць дэкрэтны водпуск на 9 тыдняў, а 26 тыдняў маці і бацька могуць падзяліць паміж сабой. Тым не менш да 90% гэтага часу па-ранейшаму карыстаюцца жанчыны. Арганізацыі па падтрымцы сем'яў адстойваюць прынцып 6+6+6 — шэсць месяцаў водпуску для мамы, шэсць — для таты і шэсць — на выбар кагосьці з іх. Закон дазваляе паспяхова сумяшчаць працу і гадаванне дзяцей. Існуюць спецыяльныя водпускі для бацькоў, магчымасць працаваць аддалена і па гнуткім графіку. Пры такім раскладзе аддача супрацоўнікаў павышаецца, бо чалавек можа лепш планаваць свой час, ён больш задаволены жыццём і шмат паспявае.

Цяпер у Фінляндыі рыхтуецца законапраект, які павінен рэгуляваць пытанні татаў, якія ў адзіночку выхоўваюць дзяцей, каб яны таксама маглі атрымліваць выплаты на малых, як і жанчыны.

Ірына СІДАРОК

sіdarok@zvіazda.by

Загаловак у газеце: Тата ў «дзіцячым» адпачынку: за мяжой — модна і папулярна, у нас пакуль — рэвалюцыйна

Выбар рэдакцыі

Культура

Больш за 100 літаратараў з усіх рэгіёнаў краіны возьмуць удзел у мерапрыемствах Дня беларускага пісьменства

Больш за 100 літаратараў з усіх рэгіёнаў краіны возьмуць удзел у мерапрыемствах Дня беларускага пісьменства

Свята, якое ўжо традыцыйна ладзіцца ў першую нядзелю верасня, сёлета прымае Слонім.

Грамадства

Як працуюць сядзелкі

Як працуюць сядзелкі

Попыт на сядзелак ці медсясцёр, якія могуць даглядаць цяжка хворых людзей на даму, пастаянна расце.

Культура

Алесь Родзім: Рабілі «афармілаўку» для калгасаў, вярталіся ў свае падвалы і працягвалі маляваць

Алесь Родзім: Рабілі «афармілаўку» для калгасаў, вярталіся ў свае падвалы і працягвалі маляваць

Беларускаму складніку Тахелеса прысвечаны арт-фестываль «Міфалагема тысячагоддзя», што адкрыўся ў прасторы Ок16 15 жніўня.